Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi

AİHM Kabul Edilebilirlik (Komite) · E. 27025/23 · 04.12.2025

Hükümetin tek taraflı deklarasyonu üzerine davanın kayıttan düşürülüp düşürülemeyeceği

AİHM Kabul Edilebilirlik (Komite), 04.12.2025 tarihli kararında (E. 27025/23) şu meseleyi çözdü: hükümetin tek taraflı deklarasyonu üzerine davanın kayıttan düşürülüp düşürülemeyeceği. Hükümetin deklarasyonundaki ikrarlar ve teklif edilen tazminat miktarı göz önüne alındığında, davanın incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir gerekçe kalmadığından davanın kayıttan düşürülmesine karar verilmiştir.

Özet güncelleme:

Mahkemenin vardığı sonuç

Hükümetin deklarasyonundaki ikrarlar ve teklif edilen tazminat miktarı göz önüne alındığında, davanın incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir gerekçe kalmadığından davanın kayıttan düşürülmesine karar verilmiştir.

Belirleyici olgular

  • Hukuk yargılamalarının aşırı uzun sürmesi şikayeti yapılmıştır.
  • Davalı Hükümet tek taraflı deklarasyon sunmuştur.
  • Başvuran Erdal Can vefat etmiş, mirasçıları davayı sürdürmüştür.

Karardan

“Başvurunun, Sözleşme’nin 37 § 1 (c) maddesi uyarınca kayıttan düşürülmesine karar vermiştir.”

Özet yapay zekâ ile karar metninden çıkarılmıştır; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

Bu karara atıf

AİHM Kabul Edilebilirlik (Komite), E. 27025/23, T. 04.12.2025

Bu konudaki tüm kararları ve kendi olayınıza uyan emsalleri görün

12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.

3 gün ücretsiz, kredi kartı istenmez

Karar metni

Kaynak: AİHM HUDOC veri tabanı

AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ

İKİNCİ BÖLÜM

KAYITTAN DÜŞÜRÜLME KARARI

Başvuru No. 27025/23Erdal CAN ve Sabiha CAN / Türkiye (bk. ekli tablo)

BaşkanStéphane Pisani,

Hâkimler

Juha Lavapuro,

Hugh Mercer

Bölüm Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Vekili Viktoriya Maradudina’nın katılımıyla 4 Aralık 2025 tarihinde Komite hâlinde toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm), 5 Temmuz 2023 tarihinde yapılan, yukarıda anılan başvuruyu,

Başvurunun kayıttan düşürülmesi talebiyle davalı Hükümet tarafından gönderilen deklarasyonu göz önüne alarak,

Gerçekleştirilen müzakerelerin sonucunda aşağıdaki kararı vermiştir:

OLAYLAR VE USUL

Başvuranlara ilişkin bilgiler ekteki tabloda yer almaktadır.

Başvuranlar, İzmir Barosuna bağlı Avukat L. Ulaş tarafından temsil edilmiştir.

Başvuranların, hukuk yargılamalarının aşırı uzun sürmesiyle ilgili olarak Sözleşme’nin 6 § 1 maddesi kapsamındaki şikâyetleri Türk Hükümetine (“Hükümet”) bildirilmiştir.

İkinci başvuran Erdal Can, Mahkeme önündeki yargılama sürecinin başlamasından sonra vefat etmiştir. Mirasçıları (bk. aşağıdaki ekli tablo), başvuruyu onun adına sürdürmek istediklerini beyan etmişlerdir. Hükümet, mirasçıların yargılamada dava ehliyetine (locus standi) karşı bir itirazda bulunmamıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Başarısızlıkla sonuçlanan dostane çözüm görüşmelerinin ardından Hükümet, bu şikâyetlerden kaynaklanan meseleleri çözüme kavuşturmak amacıyla, Mahkeme’ye tek taraflı bir deklarasyonda bulunmayı teklif ettiğini bildirmiştir. Hükümet ayrıca, Mahkeme’den, Sözleşme’nin 37. maddesi uyarınca başvuruyu kayıttan düşürmesini talep etmiştir.

Hükümet, hukuk yargılamalarının aşırı uzun sürdüğünü kabul etmiştir. Birinci başvurana ve ikinci başvuranın mirasçılarına, ekli tabloda ayrıntıları belirtilen miktarları müştereken ödemeyi teklif etmiş ve Mahkeme’yi, Sözleşme’nin 37 § 1 (c) maddesi uyarınca başvuruyu kayıttan düşürmeye davet etmiştir. Söz konusu meblağlar, ödeme tarihinde geçerli olan döviz kuru üzerinden davalı Devletin para birimine çevrilecek ve Mahkeme tarafından kabul edilen kararın tebliğini müteakip üç ay içerisinde ödenecektir. Söz konusu meblağların belirtilen üç ay içerisinde ödenmemesi durumunda, Hükümet, bahsi geçen sürenin sona erdiği tarihten itibaren ödeme gününe kadar geçen sürede, yukarıda bahsedilen miktara, Avrupa Merkez Bankasının söz konusu dönem için geçerli olan marjinal faiz oranına üç puan eklenmek suretiyle elde edilecek oran üzerinden basit faiz ödemeyi taahhüt etmiştir.

Bu ödeme, davanın nihai çözümünü teşkil edecektir.

Hükümetin tek taraflı deklarasyonunun şartları, bu karar tarihinden birkaç hafta önce başvuranlara gönderilmiştir. Mahkeme, başvuranlardan deklarasyon şartlarını kabul ettiklerine dair bir cevap almamıştır.

Mahkeme, Sözleşme’nin 37 § 1 (c) maddesinin aşağıdaki hâlde davanın kayıttan düşürülmesine imkân verdiğini gözlemlemektedir:

“...Mahkeme başka herhangi bir nedenden ötürü, başvurunun incelenmesine devam edilmesi hususunda artık haklı bir gerekçe görmezse.”

Bu sebeple, başvuran davasının incelenmeye devam edilmesini arzu etse dahi, davalı Hükümet tarafından sunulan tek taraflı deklarasyona istinaden başvuruyu 37 § 1 (c) maddesi uyarınca kayıttan düşürülebilir (bk. özellikle Tahsin Acar/Türkiye (ilk itirazlar) [BD], no. 26307/95, §§ 75-77, AİHM 2003-VI).

Mahkeme, hukuk yargılamalarının aşırı uzun süresiyle ilgili şikâyetlere ilişkin açık ve kapsamlı bir içtihat oluşturmuştur (bk. örnek olarak, Ümmühan Kaplan/Türkiye, no. 24240/07, 20 Mart 2012).

Mahkeme, teklif edilen ve benzer davalarda hükmedilen miktarlarla tutarlı olan tazminat miktarının yanı sıra Hükümet deklarasyonu içerisinde yer alan ikrarların mahiyeti göz önünde bulundurulduğunda, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir gerekçe bulunmadığı kanaatindedir (37 § 1 (c) maddesi).

Yukarıdaki mülahazalar ışığında, Mahkeme, Sözleşme ve Protokolleri ile güvence altına alınan insan haklarına saygının, başvurunun incelenmesine devam edilmesini gerekli kılmadığı kanısındadır (37 § 1 maddesinin son cümlesi (in fine)).

Mahkeme son olarak, Hükümetin tek taraflı deklarasyon metninde belirtilen şartlara uymaması hâlinde, başvurunun Sözleşme’nin 37 § 2 maddesi uyarınca tekrar kayda alınabileceğini vurgulamaktadır (Josipović/Sırbistan (k.k.), no. 18369/07, 4 Mart 2008).

Yukarıdaki hususlar ışığında, davanın kayıttan düşürülmesi uygun bulunmuştur.

Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,

Erdal Can’ın mirasçılarının (ekli tabloda belirtilen), onun adına yargılamayı sürdürme ehliyetine sahip olduklarına kanaat getirerek;

Davalı Hükümetin deklarasyon koşullarını ve deklarasyonda belirtilen taahhütlerin yerine getirilmesine ilişkin düzenlemeleri dikkate alarak;

Başvurunun, Sözleşme’nin 37 § 1 (c) maddesi uyarınca kayıttan düşürülmesine karar vermiştir.

İşbu karar, İngilizce olarak tanzim edilerek 8 Ocak 2026 tarihinde yazılı olarak bildirilmiştir.

_p_1} {signature_p_2}

Viktoriya Maradudina Stéphane Pisani Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Vekili Başkan

EK

Sözleşme’nin 6 § 1 maddesi kapsamındaki şikâyetlerle ilgili olarak yapılan başvuru (Hukuk yargılamalarının aşırı uzun sürmesi)

Başvuru Numarası ve Tarihi

Başvuranın Adı

Doğum Yılı

Temsilcinin Adı ve Görev Yeri

Hükümetin Deklarasyonunun Alındığı Tarih

Başvuranın Görüşlerinin Alındığı Tarih (Varsa)

Maddi ve Manevi Tazminat Olarak Hane Başına Ödenmesine Hükmedilen Meblağ (avro olarak)

Masraf ve Giderler Olarak Başvuru Başına Ödenmesine Hükmedilen Meblağ (avro olarak)

27025/23 05/07/2023

Hane halkı

Sabiha CAN 1961

Erdal CAN 1956

Vefat: 2025

Mirasçıları:

Osman CAN 1981 doğumlu

Tayfur CAN 1986 doğumlu

Emrah CAN 1988 doğumlu

Beytullah CAN 1991 doğumlu

Esra ERDOĞAN 1984 doğumlu

Ulaş Lütfullah

İzmir 08/07/2025 09/08/2025 4.000 250

Bu konudaki diğer kararlar

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının tümü →

Bu konudaki tüm kararları ve kendi olayınıza uyan emsalleri görün

12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.

3 gün ücretsiz, kredi kartı istenmez

Bu bir hukuki görüş değildir. Karar metni AİHM HUDOC veri tabanı kaynağındaki anonimleştirilmiş hâliyle verilmiştir; özet ve bağlantılar bilgilendirme amaçlıdır.

Haftalık mevzuat bülteni

Resmî Gazete'de yayımlanan kanun değişiklikleri, ekler, mülga ve iptal edilen maddeler haftada bir e-postanızda. Ücretsiz, üyelik istenmez, tek tıkla çıkarsınız.