Karşı tarafın dilekçesine nasıl cevap verilir?

- 1
Belgeyi ekleyin
Karşı tarafın dava dilekçesini, cevap dilekçesini, iddianameyi ya da bilirkişi raporunu yükleyin.
- 2
Açıklar taranır
Belge dokuz başlıkta incelenir: süre ve zamanaşımından talep kalemlerine kadar. Bulunan her açık size ayrı bir listede gelir.
- 3
Emsalleri ayrılır
Karşı tarafın gösterdiği kararların sizin olayınızdan hangi olguyla ayrıldığı yazılır; lehinize kararlar da bulunur.
- 4
Cevap yazılır
Usul itirazları başta, esasa ilişkin savunma sonra gelecek şekilde cevap taslağı hazırlanır; UDF olarak indirirsiniz.
Karşı tarafın dilekçesinde neyi kaçırıyor olabilirim?
Belge dokuz başlıkta taranır: süre ve zamanaşımı, ilk itirazlar (görev, yetki, iş bölümü), dava şartları, ispat yükü, belge içi çelişkiler, hukuki dayanağın doğruluğu, dayanılan kararlar, talep kalemleri ve varsa bilirkişi raporu. Arabuluculuğa hiç başvurulmadan açılmış dava ya da eksik son tutanak gibi dava şartı sorunları ayrıca işaretlenir.
Bulunan her açık, neden önemli olduğuyla birlikte size ayrı bir listede gelir. Örneğin dava dilekçesinde fesih tarihi bir paragrafta 14 Ağustos, başka bir paragrafta 14 Eylül yazıyorsa bu çelişki hem zamanaşımı hem de talep kalemlerinin hesabı için not edilir. Listeyi okuyup hangisini dilekçede kullanacağınıza siz karar verirsiniz.
Cevap dilekçesi süresi nasıl hesaplanır?
Cevap süresi dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır (HMK m.127). Haklı bir sebeple bu süre içinde ek süre istenebilir; mahkemenin vereceği ek süre bir ayı geçemez. Sürenin son günü resmî tatile denk gelirse süre tatili izleyen ilk iş günü biter; adli tatil kurallarını da hesaba katmak gerekir.
Cevap dilekçesi yazdırırken tebliğ tarihini yazarsanız son gün hesaplanıp dilekçede ve asistan mesajında açıkça belirtilir; süre geçmişse bunu ilk cümlede söyleriz. Hesabı ayrıca süre hesaplayıcıyla tatilleri düşerek de yapabilirsiniz.
Cevap dilekçesi hangi sırayla yazılmalı?
Önce usule ilişkin itirazlar sırasıyla ileri sürülür (görev, yetki, dava şartları), zamanaşımı esasa ilişkin savunmanın ilk maddesi olur, sonuç ve istemde önce usulden sonra esastan ret talep edilir. Taslak bu düzende yazılır. Tarama sırasında tutulan iç notlar dilekçeye girmez, size ayrı liste olarak verilir.
Sıra yalnız biçim meselesi değildir. Zamanaşımı hâkim tarafından kendiliğinden dikkate alınmaz (TBK m.161); ileri sürmezseniz uygulanmaz. Ön inceleme aşamasından sonra savunmayı genişletmek ya da değiştirmek karşı tarafın açık muvafakatine bağlıdır (HMK m.141). Bu yüzden cevap dilekçesinde kullanılabilecek bütün savunma sebeplerini ilk seferde ileri sürmek gerekir.
Cevaba cevap dilekçesi ne zaman ve nasıl verilir?
Davacı, cevap dilekçesinin kendisine tebliğinden itibaren iki hafta içinde cevaba cevap dilekçesi verebilir; davalı da buna karşı aynı sürede ikinci cevap dilekçesi verebilir (HMK m.136). Bu aşama, karşı tarafın cevapta ileri sürdüğü yeni savunmaları karşılamanın ve kendi iddianızı netleştirmenin son rahat fırsatıdır.
Karşı tarafın cevap dilekçesini yüklediğinizde aynı dokuz başlıklı tarama yapılır: karşı taraf zamanaşımı ya da yetki itirazı ileri sürdüyse bunun süresinde yapılıp yapılmadığı, ispat yükünün kime düştüğü ve dayandıkları kararların olayınızdan farkı listelenir. Cevaba cevap taslağı bu bulgularla hazırlanır.
Karşı tarafın gösterdiği karar benim dosyama gerçekten uyuyor mu?
Çoğu zaman uymaz; mesele farkı göstermektir. Aleyhe kararlarda "Olayınızdan farkı" bölümü, kararın hangi olgu nedeniyle sizin dosyanızdan ayrıldığını yazar. Cevap dilekçesi bu farkı kullanarak karşı tarafın emsalini bertaraf eder; aynı konuda lehinize verilmiş kararlar da emsal karar aramasıyla bulunur.
Karşı tarafın andığı kararın sonradan bozulup bozulmadığına da bakın: karar sayfasındaki sonraki süreç bölümü, kararın üst mahkemede ne olduğunu gösterir. Bozulmuş ya da dayandığı madde sonradan değişmiş bir kararı dilekçede bu yönüyle de karşılayabilirsiniz.
Bilirkişinin hesabı doğru mu?
İşçilik alacağı raporlarında rapordaki tutarlar, raporun esas aldığı girdilerle yeniden hesaplanır ve kalem kalem karşılaştırılır: kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti ve faiz. Fark çıkan kalem itiraz dilekçesine gerekçesiyle girer. Fazla çalışma kalemi tanık beyanına ve takdire dayandığı için bu karşılaştırmaya alınmaz; raporun o kalemde dayandığı kabulleri ayrıca okumanız gerekir.
Hesabı kendiniz de kontrol etmek isterseniz kıdem ve ihbar hesaplayıcısı aynı girdilerle çalışır. İki haftalık itiraz süresinin son gününü süre hesaplayıcıyla tatilleri düşerek bulabilirsiniz.
Bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde nelere bakılmalı?
Hesap hatasının yanında üç soruya bakın. Rapor mahkemenin sorduğu sorulara cevap veriyor mu, yoksa sorulmayan bir konuda görüş mü bildiriyor? Rapor dosyadaki delillere mi dayanıyor, yoksa dosyada olmayan bir kabule mi? Bilirkişi hukuki değerlendirme yapmış mı? Bilirkişi, raporunda hukuki değerlendirme yapamaz (HMK m.279); kusur oranını belirlemekle kalmayıp "davalı sorumludur" diye hüküm kuran bir rapor bu yönüyle eleştirilebilir.
Raporu eklediğinizde hesap ve veri hataları, dosyadaki belgelerle çelişen tespitler ve hukuki nitelendirme yapılıp yapılmadığı taranır; itiraz dilekçesinde eksiklik ve belirsizliklerin giderilmesi, ek rapor ya da yeni bilirkişi talebi gerekçesiyle yazılır. Raporu dosyadaki diğer belgelerle karşılaştırmak için dosya analizini kullanabilirsiniz.
İstinaf dilekçesine nasıl cevap verilir?
Karşı tarafın istinaf dilekçesi size tebliğ edildiğinde iki hafta içinde cevap verebilirsiniz (HMK m.347); bu cevap dilekçesiyle katılma yoluyla istinafa da başvurabilirsiniz (HMK m.348). Karşı tarafın istinaf dilekçesini yüklediğinizde de aynı dokuz başlıklı tarama yapılır ve cevap taslağı hazırlanır. İstinaf incelemesinde ilk derecede ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar dinlenmez, yeni delile kural olarak dayanılamaz (HMK m.357); karşı taraf ilk kez istinafta yeni bir olguya dayanıyorsa cevabınızda bunu ayrıca belirtirsiniz.
Dava açarken karşı taraf ne savunacak?
Yeni bir dava dilekçesinde karşı tarafın ileri sürebileceği iki üç savunma ve dilekçenin bunları nasıl karşıladığı size ayrıca listelenir. Açık kalan noktayı dava açılmadan, dilekçeyi henüz düzeltebilecekken görürsünüz.
Örneğin bir kıdem tazminatı davasında işverenin "işçi kendisi istifa etti" ya da "devamsızlık nedeniyle haklı fesih" savunması öngörülür; dilekçede buna karşı delil gösterilmemişse bu eksik size bildirilir. Aleyhe olabilecek olgular dilekçeye kendiliğinden girmez, ayrı listede durur.
Tezim duruşmada nereden çürütülebilir?
Sohbette "karşı taraf ne savunabilir?" diye sorduğunuzda ya da cevap bir uyuşmazlığı ele aldığında karşı argüman kartı kendiliğinden gelir: tezinizi çürütebilecek gerçek aleyhe kararlar kaynaklarıyla listelenir. Duruşmaya karşı tarafın savunmasını görmüş olarak gidersiniz. Karşı argüman Standart ve üzeri planlarda açıktır.
Karşı argüman yapay zekânın kendi kurgusu değildir: önce karşı tez çıkarılır, sonra bu tezi destekleyen kararlar aranır ve cevap yalnız bulunan kararlara atıfla yazılır. Her kararın künyesi tıklanabilir, metnini açıp kontrol edersiniz.
Karşı tarafın belgesini nasıl yüklerim?
PDF, Word ya da UDF belgeyi sohbete ya da müvekkil dosyasına bırakmanız yeterlidir; taranmış belgeler de okunur. Belge UYAP'ta geldiyse UYAP eklentisiyle açtığınız evrakı tek tıkla müvekkil dosyasına aktarırsınız. Dosyaya giren karşı taraf belgesi, cevap dilekçesi yazılırken dosyanın diğer belgeleriyle birlikte bağlama girer.
Sık sorulan sorular
Cevap dilekçesi süresi ne kadar?
Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.127 uyarınca cevap süresi, dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır. Haklı sebeple ek süre istenebilir; mahkemenin vereceği ek süre bir ayı geçemez. Sürenin son gününü süre hesaplayıcıyla tatilleri düşerek bulabilirsiniz.
Bilirkişi raporuna itiraz süresi ne kadar?
Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.281 uyarınca taraflar, bilirkişi raporunun kendilerine tebliğinden itibaren iki hafta içinde rapordaki eksiklik ve belirsizliklerin giderilmesini, ek rapor alınmasını ya da yeni bilirkişi atanmasını isteyebilir.
İstinaf dilekçesine cevap süresi ne kadar?
Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.347 uyarınca istinaf dilekçesinin tebliğinden itibaren iki hafta içinde cevap verilebilir. Cevap dilekçesiyle katılma yoluyla istinafa da başvurulabilir (HMK m.348).
Cevaba cevap dilekçesi süresi ne kadar?
Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.136 uyarınca davacı, cevap dilekçesinin tebliğinden itibaren iki hafta içinde cevaba cevap verebilir; davalı da cevaba cevap dilekçesinin tebliğinden itibaren iki hafta içinde ikinci cevap dilekçesi verebilir.
Zamanaşımını mahkeme kendiliğinden dikkate alır mı?
Hayır. Hâkim zamanaşımını kendiliğinden göz önüne alamaz (TBK m.161); davalının ileri sürmesi gerekir. Bu yüzden zamanaşımı itirazı cevap dilekçesinde esasa ilişkin savunmanın ilk maddesi olarak yazılır.
Savunmamı sonradan genişletebilir miyim?
Taraflar ön inceleme aşamasına kadar iddia ve savunmalarını serbestçe genişletip değiştirebilir; bu aşamadan sonra karşı tarafın açık muvafakati gerekir (HMK m.141). Islah bu kuralın istisnasıdır. Bu nedenle cevap dilekçesinde bütün savunma sebeplerini ileri sürmek önemlidir.
Bilirkişi hukuki değerlendirme yapabilir mi?
Hayır. Bilirkişi, raporunda ve sözlü açıklamalarında hukuki değerlendirme yapamaz (HMK m.279). Hukuki niteleme ve sorumluluğun kime ait olduğu hâkimin işidir; bu sınırı aşan rapor itiraz dilekçesinde bu yönüyle eleştirilebilir.
Karşı tarafın gösterdiği Yargıtay kararını nasıl çürütürüm?
Kararın sizin olayınızdan hangi olguyla ayrıldığını gösterirsiniz. İçtihad AI aleyhe kararlarda bu farkı "Olayınızdan farkı" olarak yazar ve cevap dilekçesinde karşı tarafın emsalini bu farkla bertaraf eder. Aynı konuda lehinize verilmiş kararları da emsal karar aramasıyla bulabilirsiniz.
Taslağı olduğu gibi verebilir miyim?
Hayır, taslak sizin kontrolünüz içindir. Tespit edilen açıkları, künyeleri ve talepleri kontrol edip son hâlini siz verirsiniz; dilekçenin sorumluluğu avukata aittir.
Karşı argüman denemede açık mı?
Karşı argüman üretimi Standart ve üzeri planlarda açıktır. Karşı tarafın belgesinin taranması, cevap dilekçesi ve bilirkişi raporu denetimi denemede de kullanılabilir.
Bu sayfa İçtihad AI'ın nasıl çalıştığını anlatır. Uygulamanın çıktıları avukatın incelemesi için taslaktır, hukuki görüş yerine geçmez; son değerlendirme ve sorumluluk avukata aittir. Ayrıntılar Yasal Uyarı sayfasında.
