Rehberin istediği üç metin, yazmanıza gerek kalmadan.

TBB rehberi büro içi politika, müvekkil sözleşmesi maddesi ve kullanım öncesi kontrol listesi istiyor. Üçünü de kullanılabilir uzunlukta yazdık. Kopyalayın, büronuza göre uyarlayın. Kayıt istemiyoruz.

Rehber bu metinleri birer cümlelik örnek olarak veriyor. Biz o çerçeveyi esas alıp doldurulabilir belgelere dönüştürdük. Metinler kendi ifademizle yazıldı, rehberin metni kopyalanmadı.

Bu şablonlar bir hukukçu tarafından onaylanmış bağlayıcı görüş değil, başlangıç taslağıdır. Büronuzun fiilî uygulamasıyla örtüşecek şekilde uyarlayın ve yürürlüğe koymadan önce gözden geçirin. Sözleşmede yazan ile büroda yapılan birbirini tutmalıdır.
Rehberin tam metnini TBB'den okuyun

Büro İçi Yapay Zekâ Kullanım Politikası

Rehber 14.2

Büronuzda hangi aracın, hangi işte, kimin elinde ve hangi denetimle kullanılacağını belirleyen on maddelik yazılı politika.

Rehber, ölçeği ne olursa olsun her büronun yazılı bir politikası olmasını istiyor. Tek kişilik büroda bile bu metin, araç seçerken neyi soracağınızı hatırlatır.

BÜRO İÇİ YAPAY ZEKÂ KULLANIM POLİTİKASI

Yürürlük tarihi: ...........
Sorumlu ortak: ...........
Gözden geçirme sıklığı: yılda bir kez ve araç değişikliklerinde

1. AMAÇ VE KAPSAM

Bu politika, büromuzda yapay zekâ araçlarının hangi işlerde, hangi sınırlar
içinde ve hangi denetimle kullanılacağını belirler. Büroda çalışan avukatlar,
stajyer avukatlar, sekreterya ve dışarıdan hizmet alınan kişiler bakımından
uygulanır.

Politikanın çıkış noktası şudur: yapay zekâ bir araçtır. Hukuki muhakeme,
temsil yetkisi ve nihai sorumluluk her hâlde avukata aittir ve hiçbir aşamada
devredilemez.

2. ONAYLI ARAÇLAR

Büroda yalnızca aşağıdaki listede yer alan araçlar mesleki işlerde
kullanılabilir. Listeye araç eklemek sorumlu ortağın onayına bağlıdır.

  Araç adı .......... | Kullanım alanı .......... | Onay tarihi ..........
  Araç adı .......... | Kullanım alanı .......... | Onay tarihi ..........

Bir araç listeye alınmadan önce şunlar yazılı olarak sorulur ve cevapları
saklanır: veri hangi ülkede işleniyor ve saklanıyor, girdiler model eğitiminde
kullanılıyor mu, alt işleyenler kimler, veri silme ve dışa aktarma imkânı var
mı, ihlal bildirimi nasıl yapılıyor, yurt dışına aktarım hangi hukuki
mekanizmaya dayanıyor.

Listede olmayan bir aracın mesleki işte kullanılması yasaktır. Kişisel
kullanım bu politikanın konusu değildir, ancak müvekkil verisi kişisel
hesaplarda da işlenemez.

3. YASAK VERİ TÜRLERİ

Aşağıdaki veriler, kapalı sistem niteliği taşımayan ve sözleşmesel güvencesi
bulunmayan araçlara hiçbir koşulda girilmez:

  a) Anonimleştirilmemiş müvekkil bilgisi
  b) Dava, icra ve soruşturma dosyası içeriği, taraf bilgileri, deliller
  c) Özel nitelikli kişisel veriler (sağlık, adli sicil, biyometri ve benzeri)
  d) Ticari sır ve stratejik müzakere bilgileri
  e) Tanık bilgileri ve dava stratejisi

Anonimleştirme yalnızca ad soyad ve kimlik numarası silmek değildir. Tarih,
yer, tutar, unvan, dava türü ve benzersiz vakıalar da kişiyi belirlenebilir
kılabilir; bunlar birlikte değerlendirilir.

4. YÜKSEK HASSASİYETLİ DOSYALAR

Ceza, çocuk, aile, sağlık, göç ve sığınma, vergi, finans, sermaye piyasası ve
ticari sır içeren dosyalarda yapay zekâ kullanımı yalnızca kapalı, denetim izi
bırakan ve veri konumu belirli sistemlerle mümkündür. Bu şartlar
sağlanmıyorsa kullanım, genel hukuki araştırma ve anonim konu planlamasıyla
sınırlı tutulur.

5. YETKİ MATRİSİ

  Sorumlu ortak: araç onayı, politika değişikliği, olay yönetimi
  Avukat: kendi dosyalarında kullanım, çıktı denetimi, doğrulama kaydı
  Stajyer avukat: yalnızca avukatın açık talimatı ve denetimiyle
  Sekreterya: müvekkil verisi içermeyen idari işler
  Dış hizmet sağlayıcı: sözleşmede ayrıca düzenlenmedikçe kullanım yok

6. DOĞRULAMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ

Yapay zekâ çıktısı denetlenmeden hiçbir yere sunulmaz. Sunum öncesi şunlar
kontrol edilir:

  Mevzuat: madde numarası, yürürlük durumu, değişiklik tarihi, uygulanabilirlik
  İçtihat: esas ve karar numarası, tarih, daire, karar sonucu, olay benzerliği
  Vakıa: eklenen her olay, tarih, kişi ve tutar dosya içeriğiyle karşılaştırılır
  Mantık: çıktının müvekkil menfaatine ve ispat yüküne uygunluğu
  İkinci göz: yüksek riskli dosyalarda başka bir avukatın kontrolü

Yapay zekânın kendinden emin üslubu doğruluk göstergesi sayılmaz.

7. KULLANIM KAYDI

Kritik kullanımlar dosya içinde kayıt altına alınır. Kayıt en az şunları
içerir: dosya adı, kullanım amacı, kullanılan araç, veri türü, doğrulama
sonucu ve nihai karar.

8. MÜVEKKİL BİLGİLENDİRMESİ

Kullanım müvekkilin verilerini, hukuki stratejisini veya hizmetin sonucunu
etkileyebilecek nitelikteyse müvekkil anlaşılır biçimde bilgilendirilir ve
bilgilendirme kayda geçirilir. Müvekkil, makul veri güvenliği kaygısıyla
dosyasında yapay zekâ kullanılmamasını talep edebilir.

9. OLAY YÖNETİMİ

Hatalı çıktının kullanılması, veri sızıntısı, yetkisiz aktarım veya uydurma
içtihat tespit edildiğinde derhal sorumlu ortağa bildirilir. Dosya üzerindeki
etki değerlendirilir, mümkünse düzeltme yapılır, müvekkil menfaati
gerektiriyorsa bilgilendirme sağlanır. Kişisel veri ihlali ihtimali varsa
KVKK yükümlülükleri ayrıca değerlendirilir.

10. EĞİTİM

Hiç kimse, yapay zekânın sınırları, halüsinasyon riski, veri güvenliği ve
doğrulama yöntemleri konusunda eğitim almadan kritik kullanıma yönlendirilmez.
Eğitim, staj programının ve meslek içi programın parçasıdır.

...........................
Sorumlu ortak, imza

Müvekkil Sözleşmesi Yapay Zekâ Maddesi

Rehber 14.3

Avukatlık sözleşmesine eklenecek madde. Kısa ve ayrıntılı iki hâli, bir de ücretlendirme notu.

Yeni vekâlet ilişkisi kurarken sözleşmeye ekleyin. Mevcut müvekkiller için ek protokol olarak da kullanılabilir.

MÜVEKKİL SÖZLEŞMESİ İÇİN YAPAY ZEKÂ MADDESİ

Aşağıdaki metin, avukatlık sözleşmesine ya da vekâlet ilişkisini düzenleyen
belgeye eklenmek üzere hazırlanmıştır. Büronuzun fiilî uygulamasıyla
örtüşecek şekilde uyarlayın; sözleşmede yazan ile bürodaki uygulama
birbirini tutmalıdır.

KISA HÂLİ (tek maddelik)

Avukat, hukuki hizmetin gerektirdiği hâllerde araştırma, sınıflandırma,
özetleme, ön metin oluşturma ve büro içi iş akışı desteği amacıyla yapay zekâ
araçlarından yararlanabilir. Nihai hukuki değerlendirme, karar ve sorumluluk
avukata aittir. Müvekkile ait kişisel veriler ve sır kapsamındaki bilgiler,
hukuken gerekli olmadıkça ve uygun teknik, idari ve sözleşmesel güvenceler
sağlanmadıkça üçüncü taraf sistemlerle paylaşılmaz.

AYRINTILI HÂLİ (dört fıkralı)

(1) Kullanım. Avukat, işin görülmesi sırasında hukuki araştırma, belge
özetleme, karşılaştırma, ön metin oluşturma ve büro içi iş akışı desteği
amacıyla yapay zekâ araçlarından yararlanabilir. Bu kullanım, avukatın özen
ve sadakat borcunu hiçbir şekilde azaltmaz.

(2) Sorumluluk. Yapay zekâ çıktısı hukuki görüş değildir. Müvekkile,
mahkemeye, hakeme, arabulucuya veya idari mercilere sunulan her metin avukat
tarafından denetlenir. Nihai hukuki değerlendirme, karar ve sorumluluk her
hâlde avukata aittir.

(3) Veri. Müvekkile ait kişisel veriler ve sır kapsamındaki bilgiler,
işin görülmesi için gerekli olduğu ölçüde ve uygun teknik, idari ve
sözleşmesel güvenceler sağlanmak kaydıyla işlenir. Avukat, kullandığı
sağlayıcının verinin işlendiği ülkeyi, model eğitiminde kullanılmama
taahhüdünü ve silme imkânlarını denetlemiş olmakla yükümlüdür. Yüksek
hassasiyetli dosyalarda kapalı sistem tercih edilir.

(4) Müvekkilin talebi. Müvekkil, makul veri güvenliği kaygısı nedeniyle
dosyasında yapay zekâ kullanılmamasını talep edebilir. Bu talep, avukatın
mesleki bağımsızlığı ve işin gerekleri birlikte değerlendirilerek karşılanır.
Talep hizmetin gereği gibi sunulmasını imkânsız kılıyorsa avukat, işi kabul
etmeme veya vekâlet ilişkisini mevzuata uygun şekilde sona erdirme yollarını
değerlendirebilir.

ÜCRETLENDİRME NOTU

Yapay zekâdan yararlanılması avukatlık ücretinde kendiliğinden indirim sebebi
değildir; hizmetin değeri harcanan süreden bağımsız olarak hukuki bilgi,
sorumluluk, strateji ve mesleki özene dayanır. Buna karşılık yapay zekânın
kazandırdığı süre, fiilen harcanmış süre gibi faturalandırılamaz ve olağan
teknoloji giderleri müvekkile ayrıca yansıtılamaz.

Kullanım Öncesi Hızlı Kontrol Listesi

Rehber 14.1

Altı soruluk kontrol ve beş kırmızı çizgi. Bir dakikada geçilecek şekilde yazıldı.

Yazıcıdan çıkarıp masanıza koyun. Asıl işi, dosyaya bir şey yapıştırmadan önce durup düşünmenizi sağlamak.

YAPAY ZEKÂ KULLANIMI ÖNCESİ HIZLI KONTROL

Bu liste, her kritik kullanımdan önce bir dakikada geçilecek şekilde
hazırlandı. Bir sorunun cevabı bilinmiyorsa o kullanım kritik iş için
yapılmamalıdır.

1. BU KULLANIMDA MÜVEKKİL SIRRI VEYA KİŞİSEL VERİ VAR MI?

   Hayır ise serbestçe kullanabilirsiniz.
   Evet ise maskeleme yapıldı mı, araç kapalı sistem mi, sözleşmesel güvence
   var mı? Üçü de yoksa kullanmayın.

   Hatırlatma: anonimleştirme ad silmek değildir. Tarih, yer, tutar, unvan,
   dava türü ve benzersiz vakıalar da kişiyi belirlenebilir kılar.

2. ARAÇ VERİYİ NEREDE SAKLIYOR VE MODEL EĞİTİMİNDE KULLANIYOR MU?

   Cevabı bilmiyorsanız kritik kullanım yapmayın. Sağlayıcının bu iki soruya
   yazılı cevabı olmalı.

3. YURT DIŞINA AKTARIM İHTİMALİ VAR MI?

   Varsa KVKK'nın yurt dışına aktarım rejimi ve uygun güvence mekanizması
   kontrol edilmeli. Bulut tabanlı dil modellerinde veri çoğunlukla yurt
   dışında işlenir.

4. ÇIKTI HUKUKİ SONUCA ETKİ EDİYOR MU?

   Ediyorsa şunları doğrulayın:
     Mevzuat: madde numarası, yürürlük durumu, değişiklik tarihi
     İçtihat: esas ve karar numarası, tarih, daire, karar sonucu
     Vakıa: eklenen her olay, tarih, kişi ve tutar dosyayla karşılaştırıldı mı
     Mantık: müvekkil menfaatine, dava stratejisine ve ispat yüküne uygun mu

   Uydurma içtihat veya atıf sunulması, somut olaya göre mesleki özen
   yükümlülüğünün ağır ihlali sayılabilir.

5. MÜVEKKİL BİLGİLENDİRMESİ GEREKİYOR MU?

   Müvekkilin verisi, hukuki stratejisi veya hizmetin sonucu etkileniyorsa
   bilgilendirin ve bunu kayıt altına alın.

6. BU KULLANIMI KAYDA GEÇİRDİNİZ Mİ?

   Kritik kullanımlarda dosya içinde şunlar kayıtlı olmalı: amaç, kullanılan
   araç, tarih, doğrulama sonucu ve nihai karar.

KIRMIZI ÇİZGİLER

Aşağıdakiler hiçbir koşulda yapılmaz:

  Hâkim ve savcıların kararlarının kimlik verileriyle profillenmesi,
  puanlanması veya verecekleri kararın öngörülmeye çalışılması

  Uydurma içtihat, mevzuat hükmü, kaynak veya delilin bilerek kullanılması

  Müvekkil dosyalarının, yapay zekâ sistemlerinin eğitimi veya geliştirilmesi
  için paylaşılması

  Garantili sonuç, kesin kazanma analizi veya mahkeme sonucu tahmini gibi
  yanıltıcı beyanlarda bulunulması

  UYAP içeriğinin yetkisiz ve anonimleştirilmemiş biçimde aktarılması

Peki kullandığınız araç bu soruları cevaplıyor mu?

Rehberin tedarikçiye sordurttuğu sekiz sorunun bizdeki cevabını, eksiklerimiz dahil, açıkça yayımlıyoruz.