Anayasa Mahkemesi

Anayasa Mahkemesi · E. 2024/178 · K. 2024/171 · 17.10.2024

Görevli mahkeme belirlenmeden yapılan Anayasa'ya aykırılık itirazının incelenip incelenemeyeceği

Anayasa Mahkemesi, 17.10.2024 tarihli kararında (E. 2024/178, K. 2024/171) şu meseleyi çözdü: görevli mahkeme belirlenmeden yapılan Anayasa'ya aykırılık itirazının incelenip incelenemeyeceği. Mahkemenin görevli olup olmadığını değerlendirmeksizin yaptığı itiraz başvurusu yöntemine uygun olmadığından reddedilmelidir.

Özet güncelleme:

Mahkemenin vardığı sonuç

Mahkemenin görevli olup olmadığını değerlendirmeksizin yaptığı itiraz başvurusu yöntemine uygun olmadığından reddedilmelidir.

Belirleyici olgular

  • Kamu taşınmazının aile hekimince kullanımından doğan alacak davası açılmıştır.
  • Davalı görev itirazında bulunmuş, mahkeme görev hususunu çözmemiştir.
  • Görevli mahkeme netleştirilmeden iptal başvurusu yapılmıştır.

Karardan

“başvurunun 6216 sayılı Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından REDDİNE”

İlgili mevzuat

Anayasa m. 56

Özet yapay zekâ ile karar metninden çıkarılmıştır; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

Bu karara atıf

Anayasa Mahkemesi, E. 2024/178, K. 2024/171, T. 17.10.2024

Bu konudaki tüm kararları ve kendi olayınıza uyan emsalleri görün

12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.

3 gün ücretsiz, kredi kartı istenmez

Karar metni

Kaynak: Anayasa Mahkemesi Norm Denetimi Kararlar Bilgi Bankası

ANAYASA MAHKEMESİ KARARI

Esas Sayısı : 2024/178

Karar Sayısı : 2024/171

Karar Tarihi : 17/10/2024

R.G. Tarih - Sayı : Tebliğ edildi.

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN: İstanbul Anadolu 11. Asliye Hukuk Mahkemesi

İTİRAZIN KONUSU: 24/11/2004 tarihli ve 5258 sayılı Aile Hekimliği Kanunu’nun;

A. 4. maddesinin tümünün,

B. Anılan maddesinin tümünün iptaline karar verilmemesi hâlinde maddede yer alan “…kiraya verilebilir.” ibaresinin,

Anayasa’nın 56. maddesine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi talebidir.

OLAY: 5258 sayılı

Kanun’un 4. maddesi gereğince doğduğu ileri sürülen kira bedelinin tahsili amacıyla açılan alacak davasında itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.

I. İPTALİ İSTENEN KANUN HÜKMÜ

Kanun’un itiraz konusu 4. maddesi şöyledir:

“Kamuya ait taşınmazların kullanımı

Madde 4- Hazine, belediye veya il özel idaresine ait taşınmazlardan aile sağlığı merkezi olarak kullanılması uygun görülenler, Maliye Bakanlığı, belediye veya il özel idarelerince bu amaçla kullanılmak üzere doğrudan aile hekimine kiraya verilebilir.”

II. İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi

İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme toplantısında başvuru kararı ve ekleri, Raportör Abdullah TEKBAŞ tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu kanun hükmü okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

2. Anayasa’nın 152. ile 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri

Hakkında Kanun’un 40. maddelerine göre bir davaya bakmakta olan mahkeme, bu dava sebebiyle uygulanacak bir kanunun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasa’ya aykırı görmesi veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varması hâlinde bu hükümlerin iptali için Anayasa Mahkemesine başvurmaya yetkilidir. Ancak anılan maddeler uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurabilmesi için elinde yöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması, iptali talep edilen kuralın da o davada uygulanacak olması gerekir.

3. Bakılmakta olan davanın konusu, kamuya ait taşınmazın aile hekimine kira sözleşmesi olmaksızın kullandırılması sonrasında kullanım karşılığı olarak talep edilen alacağa ilişkindir. Davacı, alacağın haksız kullanıma dayalı ecrimisil alacağı olduğu iddiasıyla davayı Asliye Hukuk Mahkemesinde açmış; buna karşılık davalı, alacağın kira alacağı olduğunu ileri sürerek uyuşmazlığın sulh hukuk mahkemesinin görev alanına girdiği gerekçesiyle görev itirazında bulunmuştur.

4. Yargıtay 3. Hukuk

Dairesinin bu tür uyuşmazlıklarda sulh hukuk mahkemelerinin görevli olduğuna ilişkin kararları (bu yöndeki kararlar arasından bkz. E.2019/3327, K.2019/8124, 21/10/2019) bulunduğu gibi asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğuna ilişkin kararları da (bu yöndeki kararlar arasından bkz. E.2020/2410, K.2020/6722, 18/11/2020) bulunmaktadır. Yapılan incelemede Mahkemenin konuya ilişkin

Yargıtay kararlarını da gözetmek suretiyle görevli olup olmadığı hususunu değerlendirmeksizin kuralın iptali talebiyle yaptığı itiraz başvurusunun yöntemine uygun olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

5. Açıklanan nedenle başvurunun 6216 sayılı

Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından reddi gerekir.

III. HÜKÜM

24/11/2004 tarihli ve 5258 sayılı Aile Hekimliği

Kanunu’nun;

A. 4. maddesinin tümünün,

B. Anılan maddesinin tümünün iptaline karar verilmemesi hâlinde maddede yer alan “…kiraya verilebilir.” ibaresinin,

iptaline karar verilmesi talebiyle yapılan itiraz başvurusunun 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve

Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince yöntemine uygun olmadığından REDDİNE 17/10/2024 tarihinde OYBİRLİĞİYLE karar verildi

Başkan

Kadir ÖZKAYA

Başkanvekili

Hasan Tahsin GÖKCAN

Başkanvekili

Basri BAĞCI

Üye

Engin YILDIRIM

Üye

Rıdvan GÜLEÇ

Üye

Recai AKYEL

Üye

Yusuf Şevki HAKYEMEZ

Üye

Yıldız SEFERİNOĞLU

Üye

Selahaddin MENTEŞ

Üye

İrfan FİDAN

Üye

Kenan YAŞAR

Üye

Muhterem İNCE

Üye

Yılmaz AKÇİL

Üye

Ömer ÇINAR

Üye

Metin KIRATLI

Bu konudaki diğer kararlar

Anayasa Mahkemesi kararlarının tümü →

Bu konudaki tüm kararları ve kendi olayınıza uyan emsalleri görün

12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.

3 gün ücretsiz, kredi kartı istenmez

Bu bir hukuki görüş değildir. Karar metni Anayasa Mahkemesi Norm Denetimi Kararlar Bilgi Bankası kaynağındaki anonimleştirilmiş hâliyle verilmiştir; özet ve bağlantılar bilgilendirme amaçlıdır.

Haftalık mevzuat bülteni

Resmî Gazete'de yayımlanan kanun değişiklikleri, ekler, mülga ve iptal edilen maddeler haftada bir e-postanızda. Ücretsiz, üyelik istenmez, tek tıkla çıkarsınız.