Yargıtay 9. Hukuk Dairesi · E. 2011/14482 · K. 2013/14062 · 09.05.2013
İşe iade davası sonrası işe başlatılmama tazminatının hangi tarihteki ücrete göre hesaplanacağı ve faiz başlangıcı
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, 09.05.2013 tarihli kararında (E. 2011/14482, K. 2013/14062) şu meseleyi çözdü: işe iade davası sonrası işe başlatılmama tazminatının hangi tarihteki ücrete göre hesaplanacağı ve faiz başlangıcı. İşe başlatmama tazminatı, işçinin işe başlatılmadığı fesih tarihindeki ücrete göre hesaplanır ve bu tazminat yönünden faize hak kazanmak için işverenin temerrüde düşürülmesi gerekir.
Özet güncelleme:
Mahkemenin vardığı sonuç
İşe başlatmama tazminatı, işçinin işe başlatılmadığı fesih tarihindeki ücrete göre hesaplanır ve bu tazminat yönünden faize hak kazanmak için işverenin temerrüde düşürülmesi gerekir.
Kararın sonucu: Bozma
Belirleyici olgular
- İşçi işe iade davasını kazanmış ancak işveren tarafından işe başlatılmamıştır.
- Davacı kıdem tazminatı ve işe başlatmama tazminatı dahil çeşitli alacaklar talep etmiştir.
- Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Karardan
“İşe başlatmama tazminatının da fesih tarihindeki ücrete göre hesaplanması gerekir. İşçinin işe başlatılmadığı tarih, işe başlatmama tazminatının muaccel olduğu andır.”
İlgili mevzuat
Özet yapay zekâ ile karar metninden çıkarılmıştır; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Bu karardan sonra değişen maddeler
Kararın dayandığı bir madde karar tarihinden (09.05.2013) sonra değişti:
- İş K. m. 21: ekleme yapıldı, yürürlük 01.01.2018 (7036 sayılı Kanun)
Kararı emsal olarak kullanmadan önce maddenin güncel metnine bakın.
Bu kararla ilgili hesaplama
- Kıdem ve ihbar tazminatı hesaplama
Kıdem tavanı, ihbar haftaları, yıllık izin ve fazla mesai alacakları. Ücretsiz, üyelik gerekmez.
Bu karara atıf
Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, E. 2011/14482, K. 2013/14062, T. 09.05.2013
Bu konudaki tüm kararları ve kendi olayınıza uyan emsalleri görün
12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.
Karar metni
Kaynak: Yargıtay Karar Arama
MAHKEMESİ :İŞ MAHKEMESİ
DAVA :Davacı, maddi tazminat, kıdem tazminatı, kötüniyet tazminatı, zamlı iş arama ücreti, ödenen ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, işe başlatmama tazminatı, emekli sandığı keseneği ve ücretlerinin ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.
Yerel mahkeme, isteği kısmen hüküm altına almıştır.
Hüküm süresi içinde taraflar avukatlarınca temyiz edilmiş olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
Y A R G I T A Y K A R A R I
A) Davacı İsteminin Özeti:
Davacı, iş sözleşmesinin işverence haksız feshedildiğini, işe iade davası sonucu işe iadesine karar verildiğini ancak işe başlatılmadığını ileri sürerek, kıdem, kötüniyet tazminatları ile ihbar tazminatı, maddi tazminat, yıllık izin, işe başlatmama tazminatı, emekli sandığı keseneği ve ücret alacaklarını istemiştir.
B) Davalı Cevabının Özeti:
Davalı, davanın reddini istemiştir.
C) Yerel Mahkeme Kararının Özeti:
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
D) Temyiz:
Kararı taraflar temyiz etmiştir.
E) Gerekçe:
1- Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, tarafların aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddine,
İşe iade davası sonunda işçinin başvurusu, işverenin işe başlatmaması ve buna bağlı olarak işe başlatmama tazminatı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.
İşe başlatmama tazminatının da fesih tarihindeki ücrete göre hesaplanması gerekir. İşçinin işe başlatılmadığı tarih, işe başlatmama tazminatının muaccel olduğu andır. Bahsi geçen tazminat yönünden faize hak kazanmak için kural olarak işverenin temerrüde düşürülmesi gerekir. İşverenin dava tarihinden önce temerrüde düşürülmemiş olması halinde dava ve varsa ıslah tarihlerinden itibaren faize hükmedilir. İşe iade kararına rağmen işçinin işe alınmaması nedeniyle işe başlatmama tazminatının ödenmesi söz konusu ise, işverenin ayrıca temerrüde düşürülmesi gerekmez. Bu durumda işe başlatmama anından itibaren faiz hakkı doğar.
16.6.2009 tarihinde yürürlüğe giren 5904 sayılı Yasa ile 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununda değişiklik yapılmış ve işe başlatmama tazminatı gelir vergisi istisnaları arasında gösterilmiştir. Buna göre işe başlatmama tazminatından sadece damga vergisi kesilmesiyle yetinilmelidir.
Aynı Yasa ile 193 sayılı Kanuna eklenen geçici 77 nci maddede, “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki dönemlerle ilgili olarak 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 21 inci maddesi uyarınca işverenlerce işçiye ödenen işe başlatmama tazminatları, damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmaz. Anılan dönemlere ilişkin işe başlatmama tazminatı gelir vergisi tevkifatına tabi tutulan mükelleflerin; tarha yetkili vergi dairelerine başvurmaları ve dava açmamaları, açılmış davalardan vazgeçmeleri şartıyla 213 sayılı Vergi Usul Kanununun düzeltmeye ilişkin hükümleri uyarınca tahsil edilen gelir vergisinin red ve iade işlemleri yapılır” şeklinde kurala yer verilerek, daha önce kesilen gelir vergisi ile ilgili iade esasları belirlenmiştir. Anılan düzenlemeye göre daha önce kesilen gelir vergisi tutarları vergi yükümlüsüne iade edilmelidir. Vergi yükümlüsü işçi olup, işçinin fazla ödenen vergiyi ilgili vergi dairesinden talepte bulunma hakkı vardır. Yasada, vergi sorumlusu olan işverene iadeye dair bir düzenlemeye yer verilmemiştir. İşçi haksız yere kesilen gelir vergisini ilgili vergi dairesinden talep edebileceğine göre, işverenin aynı tutardan sorumluluğuna dair karar verilmesi, mükerrer sorumluluğuna yol açar. Bu nedenle işverence işe başlatmama tazminatından kesilerek vergi dairesine yatırılan gelir vergisi yönünden işverenin sorumlu tutulması doğru olmaz (Yargıtay 9.HD. 16.2.2010 gün 2009/29055 E, 2010/ 3626 K).
Somut olayda, davalı davacıyı işe iade kararına rağmen işe başlatmamış ve işe başlatmama tazminatından gelir vergisi kesmiştir. Mahkemece her ne kadar davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de vergi yükümlüsü işçi olup, işçinin fazla ödenen gelir vergisini ilgili vergi dairesinden talepte bulunma hakkı vardır. Yukarıda açıklanan ilkeler doğrultusunda, davacının gelir vergisine yönelik talebinin reddi gerekirken, işverenin aynı tutardan sorumluluğuna dair karar verilmesi hatalı olup bozma nedenidir.
F) Sonuç:
Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebepten dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine 09.05.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Bu konudaki diğer kararlar
- İşe iade davası sonrası işe başlatılmayan işçinin kıdem tazminatı faiz başlangıç tarihinin belirlenmesi
Yargıtay 9. HD · E. 2016/15918 · K. 2020/4682 · 02.06.2020
- İşe iade davası sonrası işe başlatılmayan işçinin kıdem ve ihbar tazminatı farkı ile yıllık izin ücreti hesabı
Yargıtay 9. HD · E. 2017/12334 · K. 2019/19303 · 06.11.2019
- Kesinleşen işe iade kararı sonrası işe başvuru süresinin tespiti ve tazminat/ücret haklarının koşulları
Yargıtay 9. HD · E. 2011/40990 · K. 2013/28893 · 11.11.2013
- İşe iade sonrası işe başlatılmayan işçinin kıdem tazminatına esas alınacak ücretinin hangi tarihe göre belirleneceği
Yargıtay 22. HD · E. 2017/24326 · K. 2019/20151 · 04.11.2019
Bu konudaki tüm kararları ve kendi olayınıza uyan emsalleri görün
12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.
Bu bir hukuki görüş değildir. Karar metni Yargıtay Karar Arama kaynağındaki anonimleştirilmiş hâliyle verilmiştir; özet ve bağlantılar bilgilendirme amaçlıdır.