2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası · Madde 142
Anayasa Madde 142: Mahkemelerin kuruluşu
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 142. maddesi (Mahkemelerin kuruluşu), bugüne kadar 5.446 mahkeme kararında anıldı. Son değişiklik: 21.01.2017, 6771 sayılı Kanun. , görev ve yetkileri, işleyişi ve yargılama usulleri kanunla düzenlenir. Disiplin mahkemeleri dışında askerî mahkemeler kurulamaz.
Metin kontrolü: 14.11.2026 · Kaynak: mevzuat.gov.tr
Bu maddeye atıf
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m. 142
Madde metni
, görev ve yetkileri, işleyişi ve yargılama usulleri kanunla düzenlenir. (Ek fıkra: 21/1/2017-6771/13 md.) Disiplin mahkemeleri dışında askerî mahkemeler kurulamaz. Ancak savaş halinde, asker kişilerin görevleriyle ilgili olarak işledikleri suçlara ait davalara bakmakla görevli askerî mahkemeler kurulabilir.
Değişiklik geçmişi
- 21.01.2017Ekleme · fıkra6771 sayılı Kanun
Hangi mahkemeler uyguluyor
Anayasa m. 142 veri tabanımızdaki 5.446 kararda anılıyor; en çok İlk derece mahkemeleri kararlarında (yüzde 52). En çok Anayasa Mahkemesi (215), Danıştay 13. Daire (211) ve Yargıtay Ceza Genel Kurulu (205) uyguluyor. Bilinen ilk karar 1964, en yeni karar 30.06.2026 tarihli.
- İlk derece mahkemeleri2.810
- Bölge adliye mahkemeleri1.098
- Danıştay650
- Yargıtay614
- Anayasa Mahkemesi215
Birlikte en çok anılan maddeler
Bu maddeyi uygulayan kararlarda en sık şu maddeler de anılıyor:
Sayılar İçtihad AI veri tabanındaki kararlardan hesaplanmıştır (20.11.2026); veri tabanı her mahkemenin bütün kararlarını içermez.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
Anayasa m. 142 bugüne kadar 5.446 kararda anıldı. Sitede yayımlananlardan bazıları:
- Miktar veya değeri bir milyon TL'yi geçmeyen ticari davalarda basit yargılama usulü uygulanmasının Anayasa'ya aykırılığı
AYM · E. 2025/274 · K. 2026/113 · 13.05.2026
- Nitelikli dolandırıcılık suçunun ağır ceza mahkemesi görev alanından çıkarılmasının Anayasa'ya uygunluğu
AYM · E. 2026/10 · K. 2026/111 · 13.05.2026
- Yurt dışı eğitim borçlarının yapılandırılmasında yargılama giderlerinden vazgeçilmesinin Anayasa'ya uygunluğu
AYM · E. 2025/208 · K. 2026/69 · 26.03.2026
- Ön inceleme duruşmasının en çok bir defa ertelenebilmesi kuralının Anayasa'ya aykırılığı iddiası
AYM · E. 2025/102 · K. 2025/182 · 10.09.2025
- HMK m. 321/2 uyarınca basit yargılamada gerekçeli kararın en geç bir ay içinde yazılmasının Anayasa'ya aykırılığı
AYM · E. 2025/97 · K. 2025/186 · 10.09.2025
- Basit yargılama usulünde itiraz üzerine duruşma açıldığında tarafların yokluğunda hüküm kurulabilmesinin Anayasa'ya uygunluğu
AYM · E. 2025/96 · K. 2025/150 · 10.07.2025
- İcranın geri bırakılması kararının takibin yapıldığı yer icra mahkemesince verilmesini öngören kuralların iptali talebi
AYM · E. 2025/92 · K. 2025/127 · 03.06.2025
- Avukatlık Kanunu'ndaki maktu avukatlık ücreti belirlenmesine ilişkin ibarenin Anayasa'ya aykırılığı iddiası
AYM · E. 2024/192 · K. 2025/126 · 03.06.2025
- Vergi borcu nedeniyle uygulanan haczin kaldırılması istemi
Danıştay 3. D. · E. 2023/10277 · K. 2025/1444 · 20.03.2025
- Ortaklığın giderilmesi uyuşmazlıklarında dava şartı arabuluculuk ve icra edilebilirlik şerhi kurallarının Anayasa'ya uygunluğu
AYM · E. 2024/161 · K. 2025/69 · 06.03.2025
Anayasa m. 142 ile ilgili kendi olayınıza uyan emsalleri bulun
12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.
Bu bir hukuki görüş değildir. Madde metni mevzuat.gov.tr'deki güncel metinden alınmıştır; bağlayıcı olan Resmî Gazete'de yayımlanan metindir.