2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası · Madde 152
Anayasa Madde 152: Anayasaya aykırılığın diğer mahkemelerde ileri sürülmesi
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 152. maddesi (Anayasaya aykırılığın diğer mahkemelerde ileri sürülmesi), bugüne kadar 5.228 mahkeme kararında anıldı. Son değişiklik: 21.01.2017, 6771 sayılı Kanun. Bir davaya bakmakta olan mahkeme, uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasaya aykırı görürse veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa, Anayasa Mahkemesinin bu konuda vereceği karara kadar davayı geri bırakır.
Metin kontrolü: 14.11.2026 · Kaynak: mevzuat.gov.tr
Bu maddeye atıf
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m. 152
Madde metni
Bir davaya bakmakta olan mahkeme, uygulanacak bir kanun veya Cumhurbaşkanlığı kararnamesinin hükümlerini Anayasaya aykırı görürse veya taraflardan birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa, Anayasa Mahkemesinin bu konuda vereceği karara kadar davayı geri bırakır. Mahkeme, Anayasaya aykırılık iddiasını ciddi görmezse bu iddia, temyiz merciince esas hükümle birlikte karara bağlanır. Anayasa Mahkemesi, işin kendisine gelişinden başlamak üzere beş ay içinde kararını verir ve açıklar. Bu süre içinde karar verilmezse mahkeme davayı yürürlükteki kanun hükümlerine göre sonuçlandırır. Ancak, Anayasa Mahkemesinin kararı, esas hakkındaki karar kesinleşinceye kadar gelirse, mahkeme buna uymak zorundadır. Anayasa Mahkemesinin işin esasına girerek verdiği red kararının Resmî Gazetede yayımlanmasından sonra on yıl geçmedikçe aynı kanun hükmünün Anayasaya aykırılığı iddiasıyla tekrar başvuruda bulunulamaz.
Değişiklik geçmişi
- 21.01.2017Değişiklik · “kanun hükmünde kararnamenin” ibaresi6771 sayılı Kanun
Hangi mahkemeler uyguluyor
Anayasa m. 152 veri tabanımızdaki 5.228 kararda anılıyor; en çok Bölge adliye mahkemeleri kararlarında (yüzde 48). En çok Anayasa Mahkemesi (548), Danıştay 9. Daire (295) ve Danıştay 10. Daire (224) uyguluyor. Bilinen ilk karar 1962, en yeni karar 11.06.2026 tarihli.
- Bölge adliye mahkemeleri2.493
- Danıştay1.547
- Anayasa Mahkemesi548
- İlk derece mahkemeleri414
- Yargıtay217
Birlikte en çok anılan maddeler
Bu maddeyi uygulayan kararlarda en sık şu maddeler de anılıyor:
Sayılar İçtihad AI veri tabanındaki kararlardan hesaplanmıştır (20.11.2026); veri tabanı her mahkemenin bütün kararlarını içermez.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
Anayasa m. 152 bugüne kadar 5.228 kararda anıldı. Sitede yayımlananlardan bazıları:
- TMK m. 40'ta düzenlenen cinsiyet değişikliği izin şartlarının Anayasa'ya aykırı olup olmadığı
AYM · E. 2025/163 · K. 2026/67 · 26.03.2026
- Daha önce esastan reddedilen kanun hükmünün on yıl geçmeden yeniden iptalinin istenip istenemeyeceği
AYM · E. 2026/42 · K. 2026/46 · 26.02.2026
- İİK m. 89/3'te yer alan menfi tespit davası açma süresinin Anayasa'ya aykırılığı iddiası
AYM · E. 2025/198 · K. 2025/255 · 11.12.2025
- İcra ve İflas Kanunu'nun 72. maddesinin üçüncü fıkrasının birinci cümlesinin iptali talebi
AYM · E. 2025/256 · K. 2025/246 · 11.12.2025
- İtiraz konusu kanun hükmünün somut davada uygulanma imkanının bulunup bulunmadığı sorunu
AYM · E. 2025/251 · K. 2025/247 · 11.12.2025
- AYM'nin reddinden sonra 10 yıl geçmeden aynı kanun hükmüne yapılan itirazın incelenmesi
AYM · E. 2025/184 · K. 2025/244 · 26.11.2025
- CMK'nın 252. maddesinin (2) numaralı fıkrasındaki basit yargılama usulüne itiraz kurallarının iptali talebi
AYM · E. 2025/222 · K. 2025/213 · 06.11.2025
- Daha önce esastan reddedilen kanun hükmünün on yıl geçmeden yeniden Anayasa Mahkemesi önüne getirilip getirilemeyeceği
AYM · E. 2025/127 · K. 2025/113 · 03.06.2025
- TCK'daki silah tanımı, basit yaralama ve silahla tehdit suçlarına ilişkin kuralların Anayasa'ya aykırılığı iddiası
AYM · E. 2025/8 · K. 2025/125 · 03.06.2025
- İtiraz konusu kuralların Anayasa'ya aykırılığı iddiasıyla iptali talebi
AYM · E. 2025/129 · K. 2025/112 · 03.06.2025
Anayasa m. 152 ile ilgili kendi olayınıza uyan emsalleri bulun
12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.
Bu bir hukuki görüş değildir. Madde metni mevzuat.gov.tr'deki güncel metinden alınmıştır; bağlayıcı olan Resmî Gazete'de yayımlanan metindir.