6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu · Madde 114
HMK Madde 114: Dava şartları
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114. maddesi (Dava şartları), bugüne kadar 63.897 mahkeme kararında anıldı. Dava şartları şunlardır: a) Türk mahkemelerinin yargı hakkının bulunması. b) Yargı yolunun caiz olması. c) Mahkemenin görevli olması. ç) Yetkinin kesin olduğu hâllerde, mahkemenin yetkili bulunması.
Metin kontrolü: 14.11.2026 · Kaynak: mevzuat.gov.tr
Bu maddeye atıf
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 114
Madde metni
(1) Dava şartları şunlardır:
a) Türk mahkemelerinin yargı hakkının bulunması.
b) Yargı yolunun caiz olması.
c) Mahkemenin görevli olması.
ç) Yetkinin kesin olduğu hâllerde, mahkemenin yetkili bulunması.
d) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları; kanuni temsilin söz konusu olduğu hâllerde, temsilcinin gerekli niteliğe sahip bulunması.
e) Dava takip yetkisine sahip olunması.
f) Vekil aracılığıyla takip edilen davalarda, vekilin davaya vekâlet ehliyetine sahip olması ve usulüne uygun düzenlenmiş bir vekâletnamesinin bulunması.
g) Davacının yatırması gereken gider avansının yatırılmış olması.
ğ) Teminat gösterilmesine ilişkin kararın gereğinin yerine getirilmesi.
h) Davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması.
ı) Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması.
i) Aynı davanın, daha önceden kesin hükme bağlanmamış olması.
(2) Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır.
Hangi mahkemeler uyguluyor
HMK m. 114 veri tabanımızdaki 63.897 kararda anılıyor; en çok İlk derece mahkemeleri kararlarında (yüzde 67). En çok Uyuşmazlık Mahkemesi (2.036), Yargıtay 10. Hukuk Dairesi (835) ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu (754) uyguluyor. Bilinen ilk karar 2011, en yeni karar 16.09.2026 tarihli.
- İlk derece mahkemeleri43.003
- Bölge adliye mahkemeleri10.446
- Yargıtay7.576
- Uyuşmazlık Mahkemesi2.036
- Danıştay780
Birlikte en çok anılan maddeler
Bu maddeyi uygulayan kararlarda en sık şu maddeler de anılıyor:
Sayılar İçtihad AI veri tabanındaki kararlardan hesaplanmıştır (20.11.2026); veri tabanı her mahkemenin bütün kararlarını içermez.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
HMK m. 114 bugüne kadar 63.897 kararda anıldı. Sitede yayımlananlardan bazıları:
- Mahkeme kararıyla kesinleşen fark ücret alacaklarının prime esas kazanca dahil edilerek emekli aylığının yeniden hesaplanması
Yargıtay 10. HD · E. 2024/10158 · K. 2025/17494 · 16.12.2025
- İdari para cezasının tahsili amacıyla düzenlenen ödeme emrinin iptali davasında görevli yargı yerinin belirlenmesi
Uyuşmazlık Mahkemesi · E. 2025/410 · 22.09.2025
- Tasarrufun iptali davasında eksik inceleme nedeniyle araştırma yapılması gerekliliği
Yargıtay HGK · E. 2023/1057 · K. 2024/508 · 09.10.2024
- 6769 sayılı Kanun'un 26. maddesindeki markanın Kurum tarafından iptaline ilişkin ibarelerin Anayasa'ya aykırılığı iddiası
AYM · E. 2024/155 · K. 2024/153 · 05.09.2024
- Harçlar Kanunu ve HMK'daki bazı hükümlerin ve istinaf kesinlik sınırının Anayasa'ya aykırılığı iddiası
AYM · E. 2024/52 · K. 2024/140 · 23.07.2024
- Karşılıklı boşanma davasında bozma sonrası verilen kararın onanması istemi
Yargıtay 2. HD · E. 2023/543 · K. 2024/4741 · 25.06.2024
- Türk vatandaşlığına geçen kişinin nüfus kaydındaki medeni durumunun evli olarak düzeltilmesi istemine ilişkindir
Uyuşmazlık Mahkemesi · E. 2023/636 · 01.04.2024
- Dava açıldıktan sonra SGK işten çıkış kodunun düzeltilmesi isteminde davalının vekalet ücretinden sorumluluğu
Yargıtay 9. HD · E. 2023/17778 · K. 2023/16015 · 25.10.2023
- Dava açıldıktan sonra SGK işten çıkış kodunun düzeltilmesi halinde davanın konusuz kalması ve vekalet ücreti
Yargıtay 9. HD · E. 2023/13412 · K. 2023/11773 · 12.09.2023
- Islah ile talep dönemi değiştirilen ücret farkı alacağı için arabuluculuk dava şartının gerçekleşip gerçekleşmediği
Yargıtay 9. HD · E. 2023/1741 · K. 2023/6874 · 10.05.2023
HMK m. 114 ile ilgili kendi olayınıza uyan emsalleri bulun
12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.
Bu bir hukuki görüş değildir. Madde metni mevzuat.gov.tr'deki güncel metinden alınmıştır; bağlayıcı olan Resmî Gazete'de yayımlanan metindir.