6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu · Madde 19
HMK Madde 19: Yetki itirazının ileri sürülmesi
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 19. maddesi (Yetki itirazının ileri sürülmesi), bugüne kadar 3.121 mahkeme kararında anıldı. Yetkinin kesin olduğu davalarda, mahkeme yetkili olup olmadığını, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorundadır; taraflar da mahkemenin yetkisiz olduğunu her zaman ileri sürebilir.
Metin kontrolü: 14.11.2026 · Kaynak: mevzuat.gov.tr
Bu maddeye atıf
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 19
Madde metni
(1) Yetkinin kesin olduğu davalarda, mahkeme yetkili olup olmadığını, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorundadır; taraflar da mahkemenin yetkisiz olduğunu her zaman ileri sürebilir.
(2) Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz.
(3) Mahkeme, yetkisizlik kararında yetkili mahkemeyi de gösterir.
(4) Yetkinin kesin olmadığı davalarda, davalı, süresi içinde ve usulüne uygun olarak yetki itirazında bulunmazsa, davanın açıldığı mahkeme yetkili hâle gelir. ÜÇÜNCÜ AYIRIM Görevsizlik veya Yetkisizlik Kararı Üzerine Yapılacak İşlemler ve Yargı Yeri Belirlenmesi Görevsizlik veya yetkisizlik kararı üzerine yapılacak işlemler
Hangi mahkemeler uyguluyor
HMK m. 19 veri tabanımızdaki 3.121 kararda anılıyor; en çok İlk derece mahkemeleri kararlarında (yüzde 60). En çok Yargıtay 5. Hukuk Dairesi (361), Yargıtay 20. Hukuk Dairesi (88) ve Yargıtay 10. Hukuk Dairesi (69) uyguluyor. Bilinen ilk karar 2011, en yeni karar 01.06.2026 tarihli.
- İlk derece mahkemeleri1.861
- Yargıtay802
- Bölge adliye mahkemeleri453
- Uyuşmazlık Mahkemesi3
- Anayasa Mahkemesi2
Birlikte en çok anılan maddeler
Bu maddeyi uygulayan kararlarda en sık şu maddeler de anılıyor:
Sayılar İçtihad AI veri tabanındaki kararlardan hesaplanmıştır (20.11.2026); veri tabanı her mahkemenin bütün kararlarını içermez.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
HMK m. 19 bugüne kadar 3.121 kararda anıldı. Sitede yayımlananlardan bazıları:
- Cevap süresi içinde yapılmayan ilk itiraz mahiyetindeki yetki itirazının geçerliliği ve yargı yeri belirlenmesi
Yargıtay 5. HD · E. 2022/14084 · K. 2022/17985 · 12.12.2022
- Süresinden sonra verilen cevap dilekçesindeki yetki ilk itirazının dinlenip dinlenemeyeceği
Yargıtay 5. HD · E. 2021/9360 · K. 2021/13530 · 22.11.2021
- Kesin yetkinin bulunmadığı hallerde yetki itirazının cevap dilekçesinde ileri sürülmesi zorunluluğu
Yargıtay 10. HD · E. 2016/3314 · K. 2016/10150 · 20.06.2016
- Kesin olmayan yetki itirazının cevap dilekçesinde ilk itiraz olarak ileri sürülme zorunluluğu
Yargıtay 10. HD · E. 2015/16445 · K. 2015/18994 · 09.11.2015
- Kesin yetki kuralı olmayan davalarda mahkemenin re'sen yetkisizlik kararı veremeyeceği
Yargıtay 3. HD · E. 2012/3075 · K. 2012/8923 · 03.04.2012
HMK m. 19 ile ilgili kendi olayınıza uyan emsalleri bulun
12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.
Bu bir hukuki görüş değildir. Madde metni mevzuat.gov.tr'deki güncel metinden alınmıştır; bağlayıcı olan Resmî Gazete'de yayımlanan metindir.