Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi

AİHM Kabul Edilebilirlik (Komite) · E. 40875/12 · 23.05.2023

İç hukuk yolları tüketilmeden yapılan AİHM başvurusunun kabul edilebilirliği

AİHM Kabul Edilebilirlik (Komite), 23.05.2023 tarihli kararında (E. 40875/12) şu meseleyi çözdü: iç hukuk yolları tüketilmeden yapılan AİHM başvurusunun kabul edilebilirliği. Tapu sicilinin tutulmasından doğan zararlar için tazminat yolu etkin bir iç hukuk yoludur; bu yol tüketilmediğinden başvuru kabul edilemez bulunmuştur.

Özet güncelleme:

Mahkemenin vardığı sonuç

Tapu sicilinin tutulmasından doğan zararlar için tazminat yolu etkin bir iç hukuk yoludur; bu yol tüketilmediğinden başvuru kabul edilemez bulunmuştur.

Belirleyici olgular

  • Başvuranlar iç hukukta tazminat davası açmamıştır.
  • TMK m. 1007 uyarınca tazminat imkanı mevcuttur.
  • Tazminat yolu teoride ve uygulamada etkindir.

Karardan

“Başvurunun geri kalan kısmının kabul edilemez olduğuna karar vermiştir.”

İlgili mevzuat

TMK m. 1007

Özet yapay zekâ ile karar metninden çıkarılmıştır; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.

Bu karara atıf

AİHM Kabul Edilebilirlik (Komite), E. 40875/12, T. 23.05.2023

Bu konudaki tüm kararları ve kendi olayınıza uyan emsalleri görün

12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.

3 gün ücretsiz, kredi kartı istenmez

Karar metni

Kaynak: AİHM HUDOC veri tabanı

AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ

İKİNCİ BÖLÜM

KAYITTAN DÜŞME KARARI ve

KABUL EDİLEBİLİRLİK HAKKINDA KARAR

Başvuru No. 40875/12Mehmet ŞAHİN ve diğerleri/TÜRKİYE

Başkan

Egidijus Kūris,

Hâkimler

Pauliine Koskelo,

Frédéric Krenc ve Bölüm Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Dorothee von Arnim’in katılımıyla oluşturulan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm), 23 Mayıs 2023 tarihinde Komite halinde toplanarak,

Türkiye Cumhuriyeti aleyhine açılan davanın temelinde bulunan ve Şanlıurfa Barosuna bağlı Avukat A. Arıcı tarafından temsil edilen 22 Türk vatandaşının (“başvuranlar”) (başvuranların listesi ve başvuranlarla ilgili bilgiler, ekte bulunan tabloda yer almaktadır), 20 Nisan 2012 tarihinde, İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına İlişkin Sözleşme’nin (“Sözleşme”) 34. maddesi uyarınca yapmış olduğu başvuruyu (no. 40875/12),

Başvurunun, Türkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanlığı İnsan Hakları Dairesi Başkanı Hacı Ali Açıkgül tarafından temsil edilen Türk Hükümetine (“Hükümet”) bildirilmesine ilişkin kararı,

Tarafların görüşlerini dikkate alarak, gerçekleştirilen müzakerelerin ardından aşağıdaki kararı vermiştir:

DAVANIN KONUSU

SEQ level0 \*arabic 1. Başvuru, başvuranlar tarafından edinilen ve tapu kütüğünde alanı 624.920 m² olarak tescil edilen bir arazinin alanının küçültülmesiyle ilgilidir. Bu alan, 1938 yılında ortaklığın giderilmesi kapsamında verilen bir mahkeme kararıyla, yani taşınmazın başvuranlar tarafından edinildiği 1965 yılından önce tapu kütüğüne kaydedilmiştir.

SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 2. Hazine tarafından açılan dava sonucunda, 1976 yılında yapılan kadastro çalışmalarının ardından, 1938 yılında tapu kütüğünde tescil edilen alanın hatalı olduğuna, başvuranların tapu belgesine bu alanın tekabül etmediğine ve başvuranların yalnızca bu alanın 475.600 m2’si için mülkiyet hakkını ileri sürebileceğine karar verilmiştir.

SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 3. Ulusal mahkemeler tarafından verilen nihai karar, 13 Aralık 2011 tarihinde kesinleşmiştir. Kararın tebliğ tarihi bilinmemektedir.

SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 4. Başvuranlar, Sözleşme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1. maddesi alanında, tapu kütüğünde belirtilen alan bulgularına dayanarak edindikleri taşınmazın alanının küçültülmesinden şikâyet etmektedirler.

MAHKEMENİN DEĞERLENDİRMESİ

SEQ level0 \*arabic 5. Mahkeme, başvuran Nazlı Şahin’in 21 Aralık 2014 tarihinde vefat ettiğini tespit etmektedir. Mahkeme, vefat eden başvuran adına davayı devam ettirmek istediğini belirten hiçbir varisin bulunmaması sebebiyle ve Sözleşme ve Protokolleri ile güvence altına alınan haklara riayet edilmesini etkileyen özel koşulların bulunmadığını dikkate alarak, söz konusu başvuran bakımından başvurunun incelenmesine artık devam edilmesine gerek olmadığı kanaatine varmaktadır. Sonuç olarak, başvurunun, bu başvuranla ilgili olarak kayıttan düşürülmesine karar vermektedir (Sözleşme’nin 37. maddesinin 1. fıkrasının c) bendi).

SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 6. Mahkeme, Hükümetin ileri sürdüğü iç hukuk yollarının tüketilmesi kuralına ilişkin kabul edilemezlik itirazıyla ilgili olarak, Hükümet tarafından sunulan içtihatlarla ilgili unsurlara göre, tapu sicilinin tutulmasından doğan bütün zararlardan Devletin sorumlu olduğunu öngören Türk Medeni Kanunu’nun 1007. maddesine dayandırılan bir davanın, hatalı olduğu ortaya çıkan tapu kayıtlarından kaynaklanan zararlar için tazminat elde edilmesine imkân verdiğini gözlemlemektedir.

SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 7. Mahkeme bu bağlamda, Yargıtay’ın tapu kayıtlarının tutulmasa kavramına dair kapsamlı bir yorumu kabul ettiğini ve bu yorumun, kadastro çalışmalarının sonuçları veya mahkeme kararları da dâhil olmak üzere, tapu belgelerinin tesis edildiği ve sicile kaydedildiği veya değiştirildiği her türlü işlemi kapsadığını kaydetmektedir (bu konudaki içtihatların değerlendirilmesine ilişkin bir açıklama için bk. Muharrem Güneş ve diğerleri/Türkiye, no. 23060/08, §§ 32-42, 24 Kasım 2020).

SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 8. Mahkeme bu sebeple, bu hükümle sunulan hukuk yolunun, hem teoride hem uygulamada etkin ve etkili olduğu ve iddia edilen ihlali telafi edecek nitelikte olduğu kanaatine varmaktadır.

SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 9. Mahkeme, başvuranların, başvurunun sunulduğu dönemde mevcut olan bu hukuk yoluna başvurmak için hiçbir girişimde bulunmadıklarını veya böyle bir davanın, davanın koşullarında etkinliğinden şüphe duyulmasına yol açacak herhangi bir iddia sunmadıklarını gözlemlemektedir (Ubay ve diğerleri/Türkiye (k.k.), no. 16252/04, 30 Eylül 2008; Sunol/Türkiye (k.k.) [Komite], no. 52624/09, §§ 15-18, 1 Aralık 2020 ve Topçu ve diğerleri/Türkiye (k.k.) [Komite], no. 24320/11, §§ 40-42, 18 Mayıs 2021).

SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 10. Dolayısıyla, Hükümetin itirazının kabul edilmesi ve başvurunun geri kalanının, iç hukuk yollarının tüketilmediği gerekçesiyle, Sözleşme’nin 35. maddesinin 1 ve 4. fıkraları uyarınca reddedilmesi gerekmektedir.

Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,

Başvurunun Nazlı Şahin ile ilgili kısmının kayıttan düşürülmesine;

Başvurunun geri kalan kısmının kabul edilemez olduğuna karar vermiştir.

İşbu karar, Fransızca dilinde tanzim edilmiş olup, ardından 15 Haziran 2023 tarihinde yazılı olarak bildirilmiştir.

Dorothee von Arnim Egidijus KūrisYazı İşleri Müdür Yardımcısı Başkan

EK

Başvuranlar Listesi:

No.

Adı SOYADI

Doğum Tarihi

Uyruğu

İkametgâh Adresi 1.

Mehmet ŞAHİN 1952

Türk

Şanlıurfa 2.

Ayşe ASLAN 1977

Türk

Şanlıurfa 3.

Emine DEMİR 1962

Türk

Şanlıurfa 4.

Abdülkerim ŞAHİN 1973

Türk

Şanlıurfa 5.

Adile ŞAHİN 1942

Türk

Şanlıurfa 6.

Ahmet ŞAHİN 1958

Türk

Şanlıurfa 7.

Bekir ŞAHİN 1952

Türk

Şanlıurfa 8.

Fatma ŞAHİN 1978

Türk

Şanlıurfa 9.

Fatma ŞAHİN 1985

Türk

Şanlıurfa 10.

Halil ŞAHİN 1969

Türk

Şanlıurfa 11.

Halime ŞAHİN 1969

Türk

Şanlıurfa 12.

Hüseyin ŞAHİN 1976

Türk

Şanlıurfa 13.

Mehmet ŞAHİN 1982

Türk

Şanlıurfa 14.

Müslüm ŞAHİN 1979

Türk

Şanlıurfa 15.

Mustafa ŞAHİN 1961

Türk

Şanlıurfa 16.

Nazlı ŞAHİN 1950

Türk

Şanlıurfa 17.

Ömer ŞAHİN 1984

Türk

Şanlıurfa 18.

Zeynep ŞAHİN 1980

Türk

Şanlıurfa 19.

Vatfiye SAVAŞ (ŞAHİN)

1964

Türk

Şanlıurfa 20.

Nuriye ÜSTÜNDAĞ 1961

Türk

Şanlıurfa 21.

Zeliha YILMAZ 1965

Türk

Şanlıurfa

Bu konudaki diğer kararlar

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarının tümü →

Bu konudaki tüm kararları ve kendi olayınıza uyan emsalleri görün

12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.

3 gün ücretsiz, kredi kartı istenmez

Bu bir hukuki görüş değildir. Karar metni AİHM HUDOC veri tabanı kaynağındaki anonimleştirilmiş hâliyle verilmiştir; özet ve bağlantılar bilgilendirme amaçlıdır.

Haftalık mevzuat bülteni

Resmî Gazete'de yayımlanan kanun değişiklikleri, ekler, mülga ve iptal edilen maddeler haftada bir e-postanızda. Ücretsiz, üyelik istenmez, tek tıkla çıkarsınız.