AİHM Komite · E. 23393/23 · 16.01.2025
Hukuk yargılamalarının aşırı uzun sürmesinin adil yargılanma hakkını ihlal edip etmediği
AİHM Komite, 16.01.2025 tarihli kararında (E. 23393/23) şu meseleyi çözdü: hukuk yargılamalarının aşırı uzun sürmesinin adil yargılanma hakkını ihlal edip etmediği. Ulusal düzeydeki yargılamaların toplam uzunluğunu haklı çıkaracak bir neden bulunmadığından, yargılamaların makul süreyi aşması Sözleşme'nin 6 § 1 maddesini ihlal etmektedir.
Özet güncelleme:
Mahkemenin vardığı sonuç
Ulusal düzeydeki yargılamaların toplam uzunluğunu haklı çıkaracak bir neden bulunmadığından, yargılamaların makul süreyi aşması Sözleşme'nin 6 § 1 maddesini ihlal etmektedir.
Belirleyici olgular
- Yargılamanın 5 yıl 11 ay 14 gün sürmesi
- Başvuranın yargılamanın aşırı uzun sürmesinden şikayet etmesi
Karardan
“Bu başvurunun, hukuk yargılamalarının aşırı uzun sürdüğüyle ilgili olarak, Sözleşme’nin 6 § 1 maddesinin ihlalini teşkil ettiğine;”
Özet yapay zekâ ile karar metninden çıkarılmıştır; bağlayıcı olan aşağıdaki metindir.
Bu karara atıf
AİHM Komite, E. 23393/23, T. 16.01.2025
Bu konudaki tüm kararları ve kendi olayınıza uyan emsalleri görün
12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.
Karar metni
Kaynak: AİHM HUDOC veri tabanı
AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
AYVAZ / TÜRKİYE DAVASI (Başvuru no. 23393/23)
İHLAL
STRAZBURG 16 Ocak 2025
İşbu karar kesinleşmiş olup bazı şekli değişikliklere tabi tutulabilir.
Ayvaz / Türkiye davasında,
BaşkanDavor Derenčinović,HâkimlerGediminas Sagatys,Stéphane Pisani ve Bölüm Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Vekili Viktoriya Maradudina’nın katılımıyla Komite hâlinde toplanan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm), 5 Aralık 2024 tarihinde yapılan kapalı müzakerelerin ardından,
Aynı tarihte kabul edilen aşağıdaki kararı vermiştir.
USUL
SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 1. Davanın temelinde İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına ilişkin Sözleşme’nin (“Sözleşme”) 34. maddesi uyarınca 22 Mayıs 2023 tarihinde Türkiye aleyhine Mahkeme’ye yapılmış olan bir başvuru bulunmaktadır.
SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 2. Başvuru, Türk Hükümetine (“ Hükümet”) iletilmiştir.
OLAYLAR
SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 3. Başvuranla ilgili detaylar ve başvuruya ilişkin bilgiler ekli tabloda yer almaktadır.
SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 4. Başvuran, yargılamaların aşırı uzun sürdüğünden şikâyet etmiştir.
HUKUKi değerlendirme
SÖZLEŞME’NİN 6 § 1 MADDESİNİN İHLAL EDİLDİĞİ İDDİASI
SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 5. Başvuran, söz konusu hukuk yargılamalarının uzunluğunun “makul süre” koşuluyla bağdaşmadığından şikâyet etmiştir. Başvuran, Sözleşme’nin 6 § 1 maddesine dayanmıştır.
SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 6. Mahkeme, yargılamaların uzunluğunun makul olup olmadığına dair değerlendirmenin davanın koşulları ışığında ve davanın karmaşıklığı, başvuran ve ilgili makamların tutumu ve ilgili başvuran için neyin söz konusu olduğu kriterlerine atıfta bulunmak suretiyle yapılması gerektiğini hatırlatmaktadır (bk. Frydlender/Fransa [BD], no. 30979/96, § 43, AİHM 2000-VII).
SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 7. Ümmühan Kaplan/Türkiye (no. 24240/07, 20 Mart 2012) öncü davasında Mahkeme, mevcut davadakine benzer konularla ilgili olarak hâlihazırda bir ihlal tespitinde bulunmuştur.
SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 8. Kendisine sunulan tüm belgeleri inceleyen Mahkeme, ulusal düzeydeki yargılamaların toplam uzunluğunu haklı çıkaracak herhangi bir olay ya da argümana rastlamamıştır. Konuya ilişkin içtihadını göz önünde bulunduran Mahkeme, mevcut davada yargılamaların aşırı uzun sürdüğü ve “makul süre” koşulunu karşılamadığı görüşündedir.
SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 9. Dolayısıyla, bu şikâyet kabul edilebilir nitelikte olup, Sözleşme’nin 6 § 1 maddesinin ihlalini teşkil etmektedir.
SÖZLEŞME’NİN 41. MADDESİNİN UYGULANMASI
SEQ level0 \*arabic \* MERGEFORMAT 10. Elindeki belgeleri ve içtihadını (bk. özellikle yukarıda anılan Ümmühan Kaplan) göz önünde bulunduran Mahkeme, ekteki tabloda belirtilen miktara hükmetmeyi uygun görmektedir.
BU GEREKÇELERLE, MAHKEME, OYBİRLİĞİYLE,
Başvurunun kabul edilebilir olduğuna;
Bu başvurunun, hukuk yargılamalarının aşırı uzun sürdüğüyle ilgili olarak, Sözleşme’nin 6 § 1 maddesinin ihlalini teşkil ettiğine;
Davalı Devlet tarafından başvurana üç ay içerisinde ekteki tabloda belirtilen miktarın ödenmesine;
Yukarıda bahsi geçen üç aylık sürenin bittiği tarihten itibaren ödeme gününe kadar geçen sürede, yukarıda bahsedilen miktara, Avrupa Merkez Bankasının söz konusu dönem için geçerli olan marjinal faiz oranına üç puan eklenmek suretiyle elde edilecek oran üzerinden basit faiz uygulanmasına karar vermiştir.
İşbu karar İngilizce dilinde tanzim edilmiş olup, Mahkeme İçtüzüğü’nün 77 §§ 2 ve 3. maddesi uyarınca 16 Ocak 2025 tarihinde yazılı olarak bildirilmiştir.
Viktoriya Maradudina Davor Derenčinović
Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Vekili Başkan
EK
Sözleşme’nin 6 § 1 maddesi kapsamındaki şikâyetlere konu başvuru (hukuk yargılamalarının aşırı uzun sürmesi)
Başvuru no.
Başvuru tarihi
Başvuranın adı
Doğum yılı
Yargılamaların başlangıç tarihi
Yargılamaların bitiş tarihi
Toplam süre
Yargı dereceleri
Anayasa Mahkemesi tarafından hükmedilen tazminat tutarı (avro cinsinden)
Dosya numarası
Anayasa Mahkemesi’nin kesinleşmiş kararı
Tarih
Her başvuran için hükmedilen maddi ve manevi tazminat tutarı (avro cinsinden)
23393/23 22.05.2023
Sedef AYVAZ 1985
23.02.2018
05.02.2024
5 yıl, 11 ay ve 14 gün
Tek derece 0
2018/5551
05.10.2023
Tebliğ tarihi: 05.02.2024 3.900
Bu konudaki diğer kararlar
- Hukuk yargılamalarının aşırı uzun sürmesinin adil yargılanma hakkını ihlal edip etmediği
AİHM · E. 15884/20 · 15.05.2025
- Ceza yargılamalarının aşırı uzunluğunun adil yargılanma hakkını ihlal edip etmediği
AİHM · E. 30082/20 · 15.05.2025
- Ceza yargılamasının aşırı uzun sürmesinin makul süre hakkını ihlal edip etmediği
AİHM · E. 16104/22 · 10.10.2024
- Anayasa Mahkemesi önündeki bireysel başvuru yargılamasının uzunluğunun adil yargılanma hakkını ihlal edip etmediği
AİHM · E. 19840/21 · 15.05.2025
Bu konudaki tüm kararları ve kendi olayınıza uyan emsalleri görün
12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.
Bu bir hukuki görüş değildir. Karar metni AİHM HUDOC veri tabanı kaynağındaki anonimleştirilmiş hâliyle verilmiştir; özet ve bağlantılar bilgilendirme amaçlıdır.