2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası · Madde 18
Anayasa Madde 18: Zorla çalıştırma yasağı
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 18. maddesi (Zorla çalıştırma yasağı), bugüne kadar 383 mahkeme kararında anıldı. Hiç kimse zorla çalıştırılamaz. Angarya yasaktır.
Metin kontrolü: 14.11.2026 · Kaynak: mevzuat.gov.tr
Bu maddeye atıf
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m. 18
Madde metni
Hiç kimse zorla çalıştırılamaz. Angarya yasaktır. Şekil ve şartları kanunla düzenlenmek üzere hükümlülük veya tutukluluk süreleri içindeki çalıştırmalar; olağanüstü hallerde vatandaşlardan istenecek hizmetler; ülke ihtiyaçlarının zorunlu kıldığı alanlarda öngörülen vatandaşlık ödevi niteliğindeki beden ve fikir çalışmaları, zorla çalıştırma sayılmaz.
Hangi mahkemeler uyguluyor
Anayasa m. 18 veri tabanımızdaki 383 kararda anılıyor; en çok Danıştay kararlarında (yüzde 32). En çok Anayasa Mahkemesi (95), Danıştay 2. Daire (53) ve Danıştay 12. Daire (28) uyguluyor. Bilinen ilk karar 1962, en yeni karar 29.04.2026 tarihli.
- Danıştay123
- Anayasa Mahkemesi95
- İlk derece mahkemeleri65
- Yargıtay51
- Bölge adliye mahkemeleri42
Birlikte en çok anılan maddeler
Bu maddeyi uygulayan kararlarda en sık şu maddeler de anılıyor:
Sayılar İçtihad AI veri tabanındaki kararlardan hesaplanmıştır (20.11.2026); veri tabanı her mahkemenin bütün kararlarını içermez.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
Anayasa m. 18 bugüne kadar 383 kararda anıldı. Sitede yayımlananlardan bazıları:
- Çocuk Koruma Kanunu uyarınca görevlendirilen sosyal çalışma görevlilerine ücret ödenmesine ilişkin kuralın anayasallığı
AYM · E. 2025/252 · K. 2026/71 · 26.03.2026
- Sağlık personelinin belirli bir saatin üzerindeki nöbetleri için ücret ödenmemesini öngören kuralın Anayasa'ya uygunluğu
AYM · E. 2025/89 · K. 2025/243 · 26.11.2025
Anayasa m. 18 ile ilgili kendi olayınıza uyan emsalleri bulun
12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.
Bu bir hukuki görüş değildir. Madde metni mevzuat.gov.tr'deki güncel metinden alınmıştır; bağlayıcı olan Resmî Gazete'de yayımlanan metindir.