2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası · Madde 54
Anayasa Madde 54: Grev hakkı ve lokavt
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 54. maddesi (Grev hakkı ve lokavt), bugüne kadar 468 mahkeme kararında anıldı. Son değişiklik: 07.05.2010, 5982 sayılı Kanun. Toplu iş sözleşmesinin yapılması sırasında, uyuşmazlık çıkması halinde işçiler grev hakkına sahiptirler. Bu hakkın kullanılmasının ve işverenin lokavta başvurmasının usul ve şartları ile kapsam ve istisnaları kanunla düzenlenir.
Metin kontrolü: 14.11.2026 · Kaynak: mevzuat.gov.tr
Bu maddeye atıf
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m. 54
Madde metni
Toplu iş sözleşmesinin yapılması sırasında, uyuşmazlık çıkması halinde işçiler grev hakkına sahiptirler. Bu hakkın kullanılmasının ve işverenin lokavta başvurmasının usul ve şartları ile kapsam ve istisnaları kanunla düzenlenir. Grev hakkı ve lokavt iyiniyet kurallarına aykırı tarzda, toplum zararına ve milli serveti tahrip edecek şekilde kullanılamaz. (Mülga üçüncü fıkra: 7/5/2010-5982/7 md.) Grev ve lokavtın yasaklanabileceği veya ertelenebileceği haller ve işyerleri kanunla düzenlenir. Grev ve lokavtın yasaklandığı hallerde veya ertelendiği durumlarda ertelemenin sonunda, uyuşmazlık Yüksek Hakem Kurulunca çözülür. Uyuşmazlığın her safhasında taraflar da anlaşarak Yüksek Hakem Kuruluna başvurabilir. Yüksek Hakem Kurulunun kararları kesindir ve toplu iş sözleşmesi hükmündedir. Yüksek hakem kurulunun kuruluş ve görevleri kanunla düzenlenir. (Mülga yedinci fıkra: 7/5/2010-5982/7 md.) Greve katılmayanların işyerinde çalışmaları, greve katılanlar tarafından hiç bir şekilde engellenemez.
Değişiklik geçmişi
- 07.05.2010Yürürlükten kaldırma · üçüncü fıkra5982 sayılı Kanun
Hangi mahkemeler uyguluyor
Anayasa m. 54 veri tabanımızdaki 468 kararda anılıyor; en çok Yargıtay kararlarında (yüzde 87). En çok Yargıtay 9. Hukuk Dairesi (302), Yargıtay 22. Hukuk Dairesi (70) ve Anayasa Mahkemesi (59) uyguluyor. Bilinen ilk karar 1964, en yeni karar 24.12.2025 tarihli.
- Yargıtay405
- Anayasa Mahkemesi59
- Danıştay3
- AİHM1
Birlikte en çok anılan maddeler
Bu maddeyi uygulayan kararlarda en sık şu maddeler de anılıyor:
Sayılar İçtihad AI veri tabanındaki kararlardan hesaplanmıştır (20.11.2026); veri tabanı her mahkemenin bütün kararlarını içermez.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
Anayasa m. 54 bugüne kadar 468 kararda anıldı. Sitede yayımlananlardan bazıları:
- Bölge adliye mahkemeleri arasındaki içtihat farklılığının adil yargılanma hakkını ihlal edip etmediği
AİHM · E. 51194/19 · 19.11.2024
Anayasa m. 54 ile ilgili kendi olayınıza uyan emsalleri bulun
12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.
Bu bir hukuki görüş değildir. Madde metni mevzuat.gov.tr'deki güncel metinden alınmıştır; bağlayıcı olan Resmî Gazete'de yayımlanan metindir.