Hukuk Muhakemeleri Kanunu

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu · Madde 109

HMK Madde 109: Kısmi dava

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 109. maddesi (Kısmi dava), bugüne kadar 6.035 mahkeme kararında anıldı. Son değişiklik: 16.07.2026, 7589 sayılı Kanun. Talep konusunun niteliği itibarıyla bölünebilir olduğu durumlarda, sadece bir kısmı da dava yoluyla ileri sürülebilir.

Metin kontrolü: 14.11.2026 · Kaynak: mevzuat.gov.tr

Bu maddeye atıf

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 109

Madde metni

(1) Talep konusunun niteliği itibarıyla bölünebilir olduğu durumlarda, sadece bir kısmı da dava yoluyla ileri sürülebilir.

(2) (Mülga: 1/4/2015-6644/4 md.) (3) Dava açılırken, talep konusunun kalan kısmından açıkça feragat edilmiş olması hâli dışında, kısmi dava açılması, talep konusunun geri kalan kısmından feragat edildiği anlamına gelmez.

(4) (Ek:16/7/2026-7589/20 md.) Alacağın sadece bir kısmının dava edildiği durumlarda talep konusu, aynı davada bir defaya mahsus olmak üzere iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın tahkikatın sona ermesine kadar artırılabilir. Bu durumda zamanaşımı, artırılan kısım bakımından da dava tarihinden itibaren kesilmiş sayılır.

Değişiklik geçmişi

  1. 16.07.2026Ekleme · (4) numaralı fıkra7589 sayılı KanunYürürlük: 31.07.2026
  2. 01.04.2015Yürürlükten kaldırma · (2) numaralı fıkra6644 sayılı KanunYürürlük: 11.04.2015

Hangi mahkemeler uyguluyor

HMK m. 109 veri tabanımızdaki 6.035 kararda anılıyor; en çok Yargıtay kararlarında (yüzde 66). En çok Yargıtay 22. Hukuk Dairesi (2.590), Yargıtay Hukuk Genel Kurulu (550) ve Yargıtay 9. Hukuk Dairesi (398) uyguluyor. Bilinen ilk karar 2011, en yeni karar 22.05.2026 tarihli.

  • Yargıtay4.000
  • İlk derece mahkemeleri1.367
  • Bölge adliye mahkemeleri642
  • Anayasa Mahkemesi13
  • Uyuşmazlık Mahkemesi13

Birlikte en çok anılan maddeler

Bu maddeyi uygulayan kararlarda en sık şu maddeler de anılıyor:

Sayılar İçtihad AI veri tabanındaki kararlardan hesaplanmıştır (20.11.2026); veri tabanı her mahkemenin bütün kararlarını içermez.

Bu maddeyi uygulayan kararlar

HMK m. 109 bugüne kadar 6.035 kararda anıldı. Sitede yayımlananlardan bazıları:

HMK m. 109 ile ilgili kendi olayınıza uyan emsalleri bulun

12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.

3 gün ücretsiz, kredi kartı istenmez

Bu bir hukuki görüş değildir. Madde metni mevzuat.gov.tr'deki güncel metinden alınmıştır; bağlayıcı olan Resmî Gazete'de yayımlanan metindir.

Haftalık mevzuat bülteni

Resmî Gazete'de yayımlanan kanun değişiklikleri, ekler, mülga ve iptal edilen maddeler haftada bir e-postanızda. Ücretsiz, üyelik istenmez, tek tıkla çıkarsınız.