6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu · Madde 138
HMK Madde 138: Dava şartları ve ilk itirazlar hakkında karar
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 138. maddesi (Dava şartları ve ilk itirazlar hakkında karar), bugüne kadar 4.625 mahkeme kararında anıldı. Mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir; gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebilir.
Metin kontrolü: 14.11.2026 · Kaynak: mevzuat.gov.tr
Bu maddeye atıf
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m. 138
Madde metni
(1) Mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir; gerektiği takdirde kararını vermeden önce, bu konuda tarafları ön inceleme duruşmasında dinleyebilir.
Hangi mahkemeler uyguluyor
HMK m. 138 veri tabanımızdaki 4.625 kararda anılıyor; en çok İlk derece mahkemeleri kararlarında (yüzde 84). En çok Yargıtay 7. Hukuk Dairesi (38), Uyuşmazlık Mahkemesi (23) ve Yargıtay 15. Hukuk Dairesi (22) uyguluyor. Bilinen ilk karar 2011, en yeni karar 07.08.2026 tarihli.
- İlk derece mahkemeleri3.907
- Bölge adliye mahkemeleri483
- Yargıtay212
- Uyuşmazlık Mahkemesi23
Birlikte en çok anılan maddeler
Bu maddeyi uygulayan kararlarda en sık şu maddeler de anılıyor:
Sayılar İçtihad AI veri tabanındaki kararlardan hesaplanmıştır (20.11.2026); veri tabanı her mahkemenin bütün kararlarını içermez.
Bu maddeyi uygulayan kararlar
HMK m. 138 bugüne kadar 4.625 kararda anıldı. Sitede yayımlananlardan bazıları:
- Dilekçeler aşaması ve ön inceleme tamamlanmadan tahkikata geçilerek hüküm kurulmasının hukuka aykırılığı
Yargıtay 3. HD · E. 2015/19403 · K. 2016/1232 · 08.02.2016
- Ön inceleme duruşması yapılmaksızın esas hakkında karar verilmesinin usule aykırılığı
Yargıtay 7. HD · E. 2014/21711 · K. 2015/22057 · 11.11.2015
- Ön inceleme usulüne uyulmadan tahkikata geçilmesi ve davalının yokluğunda karar verilmesi
Yargıtay 15. HD · E. 2014/4394 · K. 2015/2504 · 13.05.2015
- Hâkimlerin yargısal faaliyetinden dolayı açılan tazminat davasında hak düşürücü süre
Yargıtay Büyük Genel Kurulu · E. 2014/11 · K. 2014/24 · 21.11.2014
- Dilekçeler aşaması ve ön inceleme usulü tamamlanmadan tahkikata geçilip geçilemeyeceği
Yargıtay 2. HD · E. 2013/7201 · K. 2013/19510 · 09.07.2013
HMK m. 138 ile ilgili kendi olayınıza uyan emsalleri bulun
12.000.000+ karar arasında olayınızı anlatarak arayın, kararın kimin lehine olduğunu ve sonraki sürecini görün, dilekçenize ekleyin.
Bu bir hukuki görüş değildir. Madde metni mevzuat.gov.tr'deki güncel metinden alınmıştır; bağlayıcı olan Resmî Gazete'de yayımlanan metindir.